Archives

Category Archive for ‘Βιολετί’

Arabis verna

Name/Όνομα:  Aραβίς η εαρινή*

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Arabis verna R.Br

Common name/Κοινό όνομα: Spring-rock-cress, Arabette printaniêre, Moz kazteresi, Arabetta primaverile

Family/Οικογένεια:  BRASSICACEAE

 

*Η απόδοση του είδους στα Ελληνικά είναι εισήγηση του συγγραφέα.

 

Description    

Annual tiny herb up to 40cm tall.  Stem erect, cylindrical, unbranched or branched at base, purple and covered with star-shaped hairs.  Basal leaves in a rosette, alternate, obovate, simple, covered on both sides with branched, tree-like hairs (dendritic), margins serrate, apex obtuse, obscurely nerved above, base cuneate, petiolate; cauline leaves few 1-3, alternate, ovate, simple, sessile or subsessile, acute, serrate.  Flowers are small, hermaphrodite and actinomorphic, in lax few-flowered racemes; petals 4, oblanceolate or slightly obovate, glabrous, reduced at base to a claw, pink or purple, apex rounded; sepals 4, erect, oblong, obtuse, hairy, green, often tinged purple; stamens 6, filaments yellowish, flattened and glabrous, anthers yellow;-ovary superior, cylindrical and glabrous, stigma capitate, greenish.  Flowering time March – May.  The fruit is a silique**.  Common plant in Cyprus and it is found on rocky cliffs and shady places from 150m-1225m alt

Silique** = a narrow and linear 2-vallved capsule.

Περιγραφή

Μονοετής μικρή πόα ύψους μέχρι 40cm.  Βλαστός όρθιος, κυλινδρικός, χωρίς διακλάδωση ή διακλαδισμένος μόνο στη βάση του, πορφυρός και καλυμμένος με αστεροειδείς και άλλες τρίχες.  Φύλλα βάσης σε ρόδακα, είναι όμως κατ εναλλαγή, απλά, αντωειδή, καλυμμένα και από τις 2 πλευρές με δενδροειδείς τρίχες, χείλος πριονωτό, κορυφή πλατειά, με αφανή νεύρωση στην άνω επιφάνεια, βάση κάπως μυτερή, έμμισχα.  Ανώτερα φύλλα λίγα 1-3, κατ εναλλάγή, απλά, ωοειδή, οξύκορφα, πριονωτά, σχεδόν άμισχα.  Άνθη πολύ μικρά, ακτινόμορφα και ερμαφρόδιτα, σε χαλαρούς βότρεις λίγων ανθέων.  Πέταλα 4, προμήκη λογχοειδή ή ελαφρά αντωειδή, ελαττωμένα στη βάση τους σε στενό νύχι, γυμνά, ρόδινα ή μωβ και στρογγυλεμένη κορυφή.  Σέπαλα 4, όρθια, επιμήκη, αμβλύκορφα, τριχωτά, πράσινα που συχνά παίρνουν πορφυρή χροιά.  Στήμονες 6, νήμα κιτρινωπό και επίπεδο, ανθήρες κίτρινοι.  Ωοθήκη επιφυής, κυλινδρική και άτριχη, στίγμα πρασινωπό και κεφαλωτό.  Άνθιση Μάρτιος– Μάιος.  Καρπός είναι ένα γραμμοειδές κέρας.  Κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε βραχώδεις λόφους και σκιερές επιφάνειες από  150-1225μ υψόμετρο.

κέρας* = μακρόστενος καρπός ο οποίος σχίζεται κοιλιακά και ραχιαία από κάτω προς τα πάνω, όπως ο καρπός των Σταυρανθών πχ. Λαψάνα, νεροκάρδαμο, σινάπι κλπ.

Sherardia arvensis

Name/Όνομα:     Σεράρτια των αγρών

Scientific name/Επιστημονικό όνομαSherardia arvensis   L.

Common name/Κοινό όνομα:    Blue field madder

Family/ Οικογένεια: RUBIACEAE

 

*Η απόδοση του είδους στα Ελληνικά είναι εισήγηση του συγγραφέα.

 

Description

Sherardia arvensis   is an annual herb growing up to 40cm high.  Stems procumbent or erect, squared, much-branched, green, usually glabrous, occasionally with short and hard hairs forming a rough to touch surface.  Leaves in whorls of 4- 6 leaves; lower leaves obovate-cuspidate, upper leaves lanceolate to elliptic, mucronate, margin with sparse scabrid hairs.   Flowers hermaphrodite and actinomorphic in terminal or lateral heads of 2-3 flowers; peduncles squared, green or purplish; bracts 6 or more, spreading or erect, lanceolate, apex acute, often tinged purplish, margins sparsely covered with hard and short hairs; calyx 6-lobed; corolla tubular, petals 4, ovate, pale lilac or blue to lavender, spreading, apex obtuse or subacute, glabrous; stamens 4 alternating between petals, filaments spreading, whitish, anthers dark brown to blackish; ovary inferior, carpels 2, style 2-parted, stigmas 2, capitate.  Flowering time February-May.  Fruit nutlets.  Native to Europe and western Asia.  Common plant in Cyprus and it is found on waste ground, meadows, grassy land, cultivated fields and roadsides from 0-1525m alt.

  Περιγραφή

Μονοετής πόα που φθάνει τα 40εκ. ύψος.  Βλαστοί κατακλιμένοι ή όρθιοι, πολύκλαδοι, πράσινοι, συνήθως άτριχοι ή με κοντές και σκληρές τρίχες που δημιουργούν τραχιά για την αφή επιφάνεια.  Φύλλα σε σπονδύλους των 4-6 φύλλων.  Χαμηλά φύλλα αντωειδή και με σκληρή μύτη, ανώτερα φύλλα λογχοειδή προς ελλειπτικά, με μικρή μυτερή προεξοχή στην κορυφή και με χείλος με αραιές και σκληρές τρίχες.  Άνθη ερμαφρόδιτα και ακτινόμορφα σε επάκρια ή πλευρικά μικρά κεφάλια των 2-3 ανθέων.  Ποδίσκος ανθέων τετράγωνος και πράσινος ή πορφυρός.  Βράκτια 6 ή περισσότερα, απλωμένα ή σχεδόν όρθια, λογχοειδή, οξύληκτα, χείλη αραιά καλυμμένα με κοντές και σκληρές τρίχες και που συχνά παίρνουν πορφυρή χροιά.  Κάλυκας 6-λοβος, στεφάνη σωληνοειδής, πέταλα 4, ωοειδή, με απαλό λιλά ή μπλε λεβάντας χρώμα, απλωμένα, αμβλύκορφα ή σχεδόν οξύληκτα και γυμνά.  Στήμονες 4 κατ εναλλαγή μεταξύ των πετάλων, νήμα απλωμένο και ασπριδερό, ανθήρες με σκούρο καφέ ή μαυριδερό χρώμα.  Ωοθήκη υποφυής, καρπόφυλλα 2, στύλος διμερής, στίγματα 2, κεφαλωτά.

Άνθιση Φεβρουάριος-Μάιος.  Ο καρπός είναι μικρά κάρυα.  Πατρίδα του η Ευρώπη και η δυτική Ασία.  Κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε καλλιεργημένα και ακαλλιέργητα εδάφη, χορταριασμένες επιφάνειες, κοντά σε ρυάκια ή ακόμη και σε ξηρούς λόφους από 0-1525μ υψόμετρο.

 

 

Micromeria nervosa

Name/Όνομα:   Μικρομέρια η νευρώδης

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Micromeria nervosa (Desf.) Benth.

Family/Οικογένεια: LAMIACEAE

 

Description

Micromeria nervosa is a perennial subshrub growing up to 50m high.  Stems many, erect or ascending, much-branched, squared, pale green, covered with appressed white hairs mixed with glandular hairs on young shoots.  Leaves are opposite, simple, entire, ovate, short-petiolate or sessile, sparsely hairy above, densely hairy below and on the margin, apex subacute, base rounded.  Inflorescences are in axillary many-flowered whorls of 4-20 flowers, on long, upright, dense and interrupted spikes; flowers are zygomorphic, hermaphrodite, tubular and pedunculated ; bracts leaf-like; tube cylindrical with narrow base and white hairs externally and at throat; corolla purplish, shortly hairy externally; petals 5, fused, forming a 2-lipped corolla-tube; upper lip oblong-ovate, slightly concave at base, emarginated at apex; lower lip 3-lobed, the median bigger, oblong-ovate to round; calyx tubular, 5-toothed, teeth unequal, narrow-lanceolate, pilose at throat, densely hairy externally, often tinged purplish; ovary superior, stamens 4; flowering time February-April. Fruit nutlets.  Native to Mediterranean region.  Common plant in Cyprus and it is founded on calcareous ground from 0-600m alt.

Περιγραφή

Πολυετής ημίθαμνος που φθάνει σε ύψους τα 50εκ.  Βλαστοί αρκετοί, όρθιοι ή ανερχόμενοι, πολύκλαδοι, τετράγωνοι, ανοικτοπράσινοι και καλυμμένοι με κατακλιμένες λευκές τρίχες μαζί με αδενώδεις τρίχες όταν οι βλαστοί είναι νεαροί.  Φύλλα αντίθετα, απλά, ακέραια, ωοειδή, κοντόμισχα ή άμισχα, αραιά τριχωτά στην πάνω επιφάνεια, πυκνότερα τριχωτά στην κάτω επιφάνεια και στο χείλος, σχεδόν οξύκορφα και με στρογγυλεμένη βάση.  Άνθη σε μασχαλιαίους και πολύανθους σπονδύλους των 4-20 ανθέων, σε μακρούς, όρθιους, πυκνούς και διακοπτόμενους στάχεις.  Άνθη ζυγόμορφα, ερμαφρόδιτα και σωληνοειδή.  Βράκτια φυλλόμορφα.  Σωλήνας κυλινδρικός με πιο στενή βάση και άσπρες τρίχες εξωτερικά και στο φάρυγγα.  Στεφάνη ελαφρά πορφυρή και με κοντές τρίχες εξωτερικά.  Πέταλα 5, συμφυή που σχηματίζουν δίχειλη(2 άνω, 3 κάτω) στεφάνη.  Άνω χείλος πρόμηκες και ωοειδές, ελαφρά κοίλο στη βάση και με εγκοπή στην κορυφή.  Κάτω χείλος τρίλοβο με το μεσαίο λοβό μεγαλύτερο και με κορυφή σχεδόν κυκλική.  Κάλυκας σωληνοειδής με 5 δόντια που είναι άνισα, στενά λογχοειδή και πυκνά τριχωτά εξωτερικά και που συχνά φέρουν πορφυρή χροιά, ενώ ο φάρυγγας φέρει μαλακές σαν χνούδι τρίχες.  Ωοθήκη επιφυής, στήμονες 4.  Άνθιση Φεβρουάριος-Απρίλιος.  Ο καρπός είναι κάρυα.  Πατρίδα του η Μεσογειακή ζώνη..  Κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε ασβεστολιθικά εδάφη από 0-600m υψόμετρο.

 

Papaver setigerum

Name/Όνομα:  Παπάβερ το αδρότριχο*

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Papaver setigerum  DC.

Common name/Όνομα:  Poppy of Troy

Family/Οικογένεια:  PAPAVERACEAE

 

Syn “Papaver somniferum subsp. setigerum”  (DC.) Corb

 

 

Description

Papaver setigerum is a herbaceous annual plant growing up to 70cm high.  Stem is erect, branched, cylindrical, glaucous-green and generally glabrous, sometimes with sparse white and bristly hairs.  Basal leaves oblong-obovate in outline, simple, glaucous-green, deeply lobed, petiolate; lobes irregularly toothed, usually glabrous except the area near the midvein, where few bristly hairs are present; lobes bear a prominent and pointed bristle at their apex; stem leaves similar but smaller, oblanceolate, glabrous, apex acuminate, sessile or partly surrounding the stem.  Flowers hermaphrodite, actinomorphic, solitary and terminal; peduncle very long with ascending bristles; sepals 2, suborbicular, hispid,  green,  shedding early; petals 4, obovate to round, pale purple or lavender,  glabrous with a dark blotch ta their base; stamens many, filaments dark purple, anthers oblong-yellow;  stigmatic rays up to 10; flowering time April-May.  The fruit is an erect, obovoid, green and glabrous capsule enclosing kidney-shaped brown seeds.  It is native to Southern Europe, Mediterranean region and Norther Africa.  Common plant in Cyprus and it is found on stony hillsides from 300-1225m alt.

Περιγραφή

Μονοετής πόα ύψους μέχρι 70εκ.  Βλαστός όρθιος, με διακλάδωση, κυλινδρικός, γλαυκοπράσινος, γενικά άτριχος, κάποτε με αραιές αδρότριχες.  Φύλλα βάσης σε κυκλική διάταξη σαν ροζέτα, είναι απλά, επιμήκη-αντωειδή, γλαυκοπράσινα, με βαθιούς λοβούς, έμμισχα.  Λοβοί άνισα οδοντωτοί, συνήθως άτριχοι εκτός από μια περιοχή κοντά στο κύριο νεύρο, όπου υπάρχουν λίγες αδρότριχες.  Ακόμη στο άκρο κάθε λοβού καταλήγει μια μυτερή και σκληρή αδρότριχα.  Άνθη μονήρη, ερμαφρόδιτα, ακτινόμορφα και επάκρια.  Ποδίσκος άνθους πολύ μακρύς με ανασηκωμένες αδρότριχες.  Σέπαλα 2, σχεδόν κυκλικά, με αδρότριχες που αποπίπτουν γρήγορα μόλις ανοίξει το άνθος.  Πέταλα 4, αντωειδή προς υποσφαιρικά, γυμνά και με μια έντονη σκοτεινή κηλίδα στη βάση τους.  Στήμονες πολλοί, νήμα σκούρο πορφυρό, ανθήρες επιμήκεις και κίτρινοι.  Στίγματα μέχρι 10, όσα και οι εμφανιζόμενες στο άνω μέρος του καρπού στιγματικές ακτίνες.  Ανθίζει Απρίλιο-Μάιο.  Ο καρπός είναι μια όρθια, αντωειδής, πράσινη και γυμνή κάψα που περιέχει νεφροειδή και με καφέ χρώμα σπέρματα.  Πατρίδα του η Νότια Ευρώπη, η Μεσογειακή ζώνη και η Βόρεια Αφρική.  Κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε πετρώδεις πλαγιές από 300-1225μ υψόμετρο.

Limosella aquatica

Name/ΌνομαΛιμοσέλλα η υδρόβια    

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Limosella aquatica  L.

Common name/Κοινό όνομα:  Mudwort   

Family/Οικογένεια:  SCROPHULARIACEAE   

 

Description

Limosella aquatica  is an annual aquatic herb growing up to 8cm high.  It does not produce upright stems, but it develops horizontal runners that root at nodes.  All leaves are basal and they are arranged radically to all directions, submerged or floating, they are single, entire, elliptic, spoon-shaped, glabrous, petiole long often reddish, apex obtuse to round.  Flowers tiny, hermaphrodite, actinomorphic, solitary and axillary, somewhat tubular; calyx campanulate, 5-lobed, lobes ovate, usually green at base and purplish at apex, hairless; corolla whitish-purple to lavender, petals 5, ovate, fused at base, hairless, apex obtuse; stamens 4, filaments short, minute, whitish, hairless, anthers purplish; ovary superior, style 1, simple, stigma 1, capitate, white; flowering time March-April.  The fruit is a capsule.  Native to Europe, Mediterranean region and United States.  Uncommon plant in Cyprus and it is found on exposed mud of temporary pools and stream banks, from 0-300m alt.

Περιγραφή

Μικρό, μονοετές και υδρόβιο φυτό που φθάνει τα 8εκ. ύψος.  Δεν έχει όρθιους βλαστούς, αλλά αναπτύσσει οριζόντιους, από τα γόνατα των οποίων βγαίνουν ρίζες.  Όλα τα φύλλα βγαίνουν από τη βάση και διατάσσονται ακτινωτά προς όλες τις διευθύνσεις, βυθιζόμενα ή επιπλέοντα είναι απλά, ακέραια, γυμνά σε σχήμα κοχλιαρίου (μικρό κουταλάκι), με μακρύ μίσχο που συχνά παίρνει πορφυρό χρώμα, ενώ η κορυφή τους είναι αμβλεία προς στρογγυλή.  Άνθη πολύ μικρά, μονήρη, ερμαφρόδιτα, ακτινόμορφα και μασχαλιαία, ελαφρά σωληνοειδή.  Κάλυκας καμπανοειδής, 5-λοβος, λοβοί ωοειδείς, γυμνοί και συνήθως πράσινοι στη βάση και πορφυροί στην κορυφή.  Στεφάνη λευκο-πορφυρή ή σε χρώμα λεβάντας, πέταλα 5, ωοειδή, άτριχα, αμβλύκορφα και ενωμένα στη βάση τους.  Στήμονες 4, με κοντό, πολύ μικρό, ασπριδερό και άτριχο νήμα, ανθήρες πορφυροί.  Ωοθήκη επιφυής, στύλος απλός, στίγμα κεφαλωτό και λευκό.   Άνθιση Μάρτιος-Απρίλιος.  Καρπός κάψα.  Πατρίδα του η Ευρώπη, η Μεσογειακή ζώνη και οι ΗΠΑ.  Ασύνηθες φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε όχθες ρυακιών μέσα σε εκτιθέμενη λάσπη και μέσα σε εποχιακά λιμνία, από 0-300μ υψόμετρο.

Arum dioscoridis

Name/Όνομα:   Spotted arum, Άρον  το στικτόν-Άρον του Διοσκουρίδη

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Arum dioscoridis Sm.

Common name/Κοινό όνομα:  Αρκοκολόκασσον, Δρακοντιά

Family/Οικογένεια:  ARACEAE

 

Description

Arum dioscoridis is a perennial tuberous herb growing up to 40cm tall.  Leaves are borne directly from the underground tuber and they are developed before flowering, during the end of autumn.  All leaves are basal, very large, oblong-hastate to arrow-shaped with 2 triangular and acute lobes at base, they are simple with long stalks, glossy green above, pale green beneath, glabrous, apex acute; the stalks are terete, glabrous, green towards apex, greenish at base, sometimes tinged purplish, as long as or longer than the blade (lamina).  Inflorescences usually are held  below the level of the leaves; peduncle shorter than petiole; spathe (is a modified bract or bracts partly enclosing the spadix), looks like an erect and cylindrical tube, having the top opened, allowing the upper part of the spadix (inflorescence) to be exserted;  spath tube cylindric, green, margin often tinged purple; spathe (hood) limb erect, ovate-elliptic or lanceolate, apex acuminate, constricted, glabrous on both sides, generally green externally, creamy-yellow internally, marked with dark purple spots and blotches that reduce their size towards apex; spadix bears the reproductive organs of the plant, it is subcylindrical, erect, dark purple above, purplish below; male and female organs are separated but both sexes can be found on the same plant; male are located at the top of spadix and female organs at the base; female staminodes (sterile organs) are also present; flowering time March-May.  Fruit is a small red and fleshy berry. Native to Eastern Mediterranean region and Middle East.  Uncommon plant in Cyprus.  Hab: stream banks, shady and moist places from 0-1025m alt.

Περιγραφή

Πολυετές και ποώδες φυτό με κονδυλώδη ρίζα και ύψος μέχρι 40cm.  Τα φύλλα αναπτύσσονται απ ευθείας από τον υπόγειο κόνδυλο και πριν από την ανθοφορία, προς το τέλος του φθινοπώρου.  Είναι πολύ μεγάλα, σαϊτοειδή με 2 τριγωνικούς και μυτερούς λοβούς στη βάση τους, είναι απλά με μακρύ μίσχο, είναι γυαλιστερά και πράσινα στην άνω επιφάνεια και με ανοικτό πράσινο χρώμα στην κάτω.  Ο μίσχος είναι κυλινδρικός, γυμνός, πράσινος προς την κορυφή, πρασινωπός προς τη βάση. κάποτε ελαφρά πορφυρός και έχει μήκος ίσο ή μεγαλύτερο από το έλασμα του φύλλου.  Τα άνθη συνήθως βρίσκονται κάτω από το επίπεδο των φύλλων.  Ποδίσκος άνθους κοντύτερος από το μίσχο των φύλλων.  Η σπάθη, η οποία είναι μεταμορφωμένο βράκτιο/α και περικλείει εν μέρει τον σπάδικα, μοιάζει με ένα κυλινδρικό όρθιο σωλήνα που είναι ανοικτός στο άνω μέρος επιτρέποντας έτσι στο άνω μέρος του σπάδικα να βγει έξω από τον σωλήνα.  Σωλήνας σπάθης κυλινδρικός, πράσινος με περιθώριο συχνά πορφυρό.  Το άνω μέρος της σπάθης είναι όρθιο, ωοειδές-ελλειπτικό ή λογχοειδές, κορυφή κάπως μυτερή και με μερικές περισφίξεις, είναι γενικά πράσινο εξωτερικά, με ανοικτό κίτρινο εσωτερικά καλυπτόμενο κατά τόπους με σκοτεινά και πορφυρού χρώματος στίγματα ή κηλίδες που μικραίνουν προς την κορυφή.  Εσωτερικά υπάρχει ο σπάδιξ (άνθος) που είναι ένας όρθιος, ροπαλόμορφος σωλήνας που έχει σκούρο πορφυρό χρώμα ψηλά και πιο ανοικτό πορφυρό χαμηλά και φέρει τα αναπαραγωγικά όργανα του φυτού.  Τα αρσενικά και θηλυκά όργανα βρίσκονται σε διαφορετικές θέσεις αλλά πάνω στο ίδιο άνθος.  Υπάρχουν επίσης και άγονα αρσενικά και θηλυκά όργανα.  Τα αρσενικά όργανα βρίσκονται στην κορυφή του σπάδικα, ενώ τα θηλυκά στη βάση του.  Ανθίζει Μάρτη-Μάιο.  Ο καρπός είναι μικρή σαρκώδης και κόκκινη ρόγα.  Πατρίδα του η Μεσογειακή ζώνη και η Μέση Ανατολή.  Ασύνηθες φυτό στην Κύπρο σε όχθες ρυακιών και γενικά σε σκιερά και υγρά εδάφη από ο-1025μ υψόμετρο.

Arum sintenisii

Name/Όνομα:   Sintenis arum/Άρον το σιντενίσειον  

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Arum sintenisii (Engl.) P. C. Boyce

Common name/Κοινό όνομα 

Family/Οικογένεια:  ARACEAE

 

Description

Arum sintenisii is a perennial tuberous herb growing up to 60cm tall or more.  Leaves are borne directly from the underground tuber and they are developed before flowering, during the end of autumn.  All leaves are basal, very large, arrow-shaped with 2 triangular and acute lobes at base, they are simple with long stalks, glossy green above, pale green beneath, glabrous; the stalks are fleshy, wider at base, glabrous, green towards apex, greenish to purplish at base, longer than the blade (lamina)Inflorescences are aromatic, held at or above the level of the leaves; spathe (is a modified bract or bracts partly enclosing the spadix), looks like an erect and cylindrical tube, having the top opened, allowing the upper part of the spadix (inflorescence) to be exserted; peduncle equal or shorter than the stalk of the leaves; spathe (hood) limb ovate-elliptic or lanceolate, apex acute, glabrous on both sides, green externally, purplish to bluish-red internally; spadix bears the reproductive organs of the plant, it is cylindrical, erect, straight, sessile, violet- purple; male and female organs are separated but both sexes can be found on the same plant; male and female staminodes (sterile organs) are also present; flowering time Feb-March.  Fruit is a small fleshy berry.  Near- endemic in Cyprus (also in Turkey).  Very rare plant in Cyprus, on shady and moist places from 25-175m alt.

 

Περιγραφή

Πολυετές και ποώδες φυτό με κονδυλώδη ρίζα και ύψος μέχρι 60cm.  Τα φύλλα αναπτύσσονται απ ευθείας από τον υπόγειο κόνδυλο και πριν από την ανθοφορία, προς το τέλος του φθινοπώρου.  Είναι πολύ μεγάλα, σαϊτοειδή με 2 τριγωνικούς και μυτερούς λοβούς στη βάση τους, είναι απλά με μακρύ μίσχο, είναι γυαλιστερά και πράσινα στην άνω επιφάνεια και με ανοικτό πράσινο χρώμα στην κάτω.  Ο μίσχος είναι σαρκώδης, πλατύτερος στη βάση, γυμνός, πράσινος προς την κορυφή, πρασινωπός ή πορφυρός προς τη βάση και είναι μακρύτερος από το μήκος του ελάσματος.  Άνθη αρωματικά στο ύψος ή πιο ψηλά από το επίπεδο των φύλλων.  Η σπάθη, η οποία είναι μεταφορφωμένο βράκτιο/α και περικλείει εν μέρει τον σπάδικα, μοιάζει με ένα κυλινδρικό όρθιο σωλήνα που είναι ανοικτός στο άνω μέρος επιτρέποντας έτσι στο άνω μέρος του σπάδικα να βγει έξω από τον σωλήνα.  Ο ποδίσκος είναι ίσος ή μικρότερος από το μήκος του μίσχου των φύλλων.  Η σπάθη είναι ωοειδής-ελλειψοειδής ή λογχοειδής, οξύκορφη, γυμνή και στις 2 πλευρές, , πράσινη εξωτερικά, πορφυρόχρωμη εσωτερικά.  Εσωτερικά υπάρχει ο σπάδιξ (άνθος) που είναι ένας όρθιος, ροπαλόμορφος, πορφυρο-ιώδης και άμισχος άξονας που βγαίνει λίγο από τον σωλήνα και φέρει τα αναπαραγωγικά όργανα του φυτού.  Τα αρσενικά και θηλυκά όργανα βρίσκονται σε διαφορετικές θέσεις αλλά πάνω στο ίδιο άνθος.  Υπάρχουν επίσης και άγονα αρσενικά και θηλυκά όργανα.  Τα αρσενικά όργανα βρίσκονται στην κορυφή του σπάδικα, ενώ τα θηλυκά στη βάση του.  Ανθίζει Φεβράρη-Μάρτη.  Ο καρπός είναι μικρή σαρκώδης ρόγα.  Πολύ σπάνιο και σχεδόν ενδημικό φυτό στην Κύπρο (υπάρχει επίσης και στην Τουρκία), σε σκιερά και υγρά εδάφη από 25-175μ υψόμετρο.

Himantoglossum robertianum

Name/ Όνομα:  Ιμαντόγλωσσον το ρομπερτιανόν*

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Himantoglossum robertianum (Loiseleur) P. Delforge  

Common name/Κοινό όνομα:   Robert’s giant orchid, Giant orchid

Family/Οικογένεια: ORCHIDACEAE

 synonym  “Barlia robertiana” (Loisel.) Greuter

*Η απόδοση του είδους στα Ελληνικά είναι εισήγηση του συγγραφέα.

 

Description

Himantoglossum robertianum is a perennial tuberous herb, growing to 80cm high.  Stem single, erect, robust, straight, unbranched, fleshy, leafy above, greenish below, reddish above and glabrous.  Basal leaves alternate, usually 3-6, very large, in a rosette-like arrangement, spreading or ascending, oblong-elliptic or ovate elliptic, simple, entire, fleshy, glabrous, venation parallel, apex subacute or obtuse, spotless.  Cauline leaves 1-3, alternate, more or less erect, lanceolate, apex acute, sheathing.  Flowers are aromatic and hermaphrodite in terminal and dens spikes*; bracts lanceolate, erect, sessile, acute, glabrous, greenish below, purplish-mauve above; sepals 3, wide, obovate, concave, obtuse, pinkish externally, glabrous, bending forward;  lateral sepals spotted purple internally; dorsal sepal form with petals an incomplete hood;  petals 3(the 3rd is the lip); lateral petals ovate, pale green, obtuse, glabrous, unspotted; labellum(modified petal which is used by insects as a landing platform) 3-lobed; lateral lobes purplish at base, olive-green at apex; median lobe bigger, center white covered with purplish markings, forked below (2-lobed), lobes olive-green;  stigmatic area heart-shaped, purplish-green;  pollinia brown; spur conical, obtuse, olive-green to purplish.  Flowering time January-March.  The fruit is a capsule.  Native to Mediterraneas region.  Common plant in Cyprus, on calcareous ground, grassy land, open forests, garrigue and phrygana from 0-1200m alt.                              spike*= sessile flowers arranged on a long axis.

 Περιγραφή

Πολυετής και βολβώδης πόα με ύψος μέχρι 80cm.  Βλαστός απλός, όρθιος, δυνατός και ίσιος, χωρίς διακλάδωση, σαρκώδης, με κοκκινωπό χρώμα και φύλλωμα στα ψηλά μέρη του, με πρασινωπό χρώμα και άφυλλο στα κατώτερα, άτριχος.  Φύλλα βάσης κατ εναλλαγή, συνήθως 3-6, μοιάζουν με διάταξη ροζέτας, απλά, ακέραια, ημιανερχόμενα ή απλωμένα, προμήκη-ωοειδή ή ωοειδή-ελλειπτικά, γυμνά, χωρίς κηλίδες, πράσινα, άμισχα, με παράλληλη νεύρωση και με κορυφή μάλλον μυτερή.  Φύλλα βλαστού κατ εναλλαγή, 1- 3, λίγο ή πολύ όρθια, λογχοειδή με μυτερή κορυφή ενώ στη βάση περιβάλλουν εν μέρει τον βλαστό.  Άνθη αρωματικά και ερμαφρόδιτα σε επάκριους και πυκνούς σπάδικες*.  Το σχήμα τους μοιάζει με το σώμα ανθρώπου.  Βράκτια λογχοειδή, όρθια, άτριχα, πρασινωπά χαμηλά, πορφυρά προς μωβ ψηλότερα.  Σέπαλα 3, πλατιά, αντωειδή, κοίλα, ρόδινα εξωτερικά, γυμνά και λυγισμένα προς τα εμπρός.  Πλάγια σέπαλα με πορφυρά στίγματα εσωτερικά.  Ραχιαίο σέπαλο μαζί με τα πέταλα σχηματίζουν μια ημιτελή κουκούλα.  Πέταλα 3 ( το 3ο είναι το χείλος).  Πλάγια πέταλα ωοειδή, πράσινα, γυμνά, χωρίς στίγματα και με στρογγυλεμένη κορυφή.  Χείλος (μεταμορφωμένο πέταλο που χρησιμεύει ως πλατφόρμα προσγείωσης αλλά και προσέλκυσης εντόμων για σκοπούς γονιμοποίησης) σε 3 λοβούς.  Πλάγιοι λοβοί πορφυροί στη βάση και ελαιοπράσινοι στην κορυφή.  Μεσαίος λοβός μεγαλύτερος, με θυρεό που έχει λευκό χρώμα στο κέντρο καλυπτόμενο με ελαφρά πορφυρούς σχεδιασμούς και με 2 ελαιοπράσινους λοβούς στο κάτω μέρος.  Στιγματική περιοχή καρδιόσχημη, πορφυροπράσινη.  Πολλίνια με καφέ χρώμα.  Πλήκτρο κωνικό, με στρογγυλεμένη κορυφή και με ελαιοπράσινο ή πορφυρό χρώμα.  Ανθίζει Ιανουάριο – Μάρτιο .  Πατρίδα του η Μεσογειακή ζώνη.  Κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε ασβεστολιθικά εδάφη, αραιά πευκοδάση, φρυγανότοπους, θαμνώνες, χορταριασμένες πλαγιές από 0-1200m υψόμετρο.

σπάδιξ* = άμισχα άνθη σε επιμήκη άξονα

 

Orchis  simia

Name/Όνομα:  Όρχις o  πιθηκοειδής

Scientific name/Επιστημονικό όνομαOrchis  simia* Lam.

Common name/Κοινό όνομα:   Monkey orchid

Family/Οικογένεια:  ORCHIDACEAE

 

Description

It is a perennial tuberous plant growing up to 40m high.  Stem erect, green, unbranced, hairless.  Basal leaves 3-6, simple, entire, oblong- elliptic, dark green, glabrous, apex obtuse or subacute, unspotted.  Stem leaves smaller, narrowly-lanceolate, sheathing. Flowers numerous, in dense terminal spike; sepals and petals are generally whitish-pink to lilac, very closed to each other, forming a hood; sepals ovate to elliptic, free at apex, acuminate, while the dorsal sepal usually bends forward; petals narrowly oblong-lanceolate or linear, white-pink to lilac; labellum 3-lobbed, median lobe longer, rather flat ,white  or pinkish, with sparse violet nipple-like protuberances; base 2-lobbed, lobes oblong linear, straight or curved, resemble lateral lobes, they may be equal in size or shorter, lilac to dark-violet with a triangular tail-like projection between them; lateral lobes linear, cylindrical, obtuse, straight or curved; pollinia dark brown-violet; spur whitish or pinkish, cylindrical, usually curve at base; flowering time  April-May.  The fruit is a capsule.  It is rare plant in Cyprus. Hab: on limestones, open grasslands or sub-shaded abandoned hillsides, from 300-600m alt.

simia*(Lat.) = monkey(Engl.), it refers to the shape of the flowers, which resemble monkeys.

 Περιγραφή

Πολυετής και κονδυλώδης πόα με ύψος μέχρι 40cm.  Βλαστός όρθιος, πράσινος, χωρίς διακλάδωση, άτριχος.  Φύλλα βάσης 3-6, απλά, ακέραια, ελλειψοειδή, με σκούρο πράσινο χρώμα, άτριχα, με λίγο ή πολύ στρογγυλή κορυφή και χωρίς στίγματα.  Φύλλα βλαστού μικρότερα, λογχοειδή, περιβάλλουν εν μέρει τον βλαστό. Ταξιανθία σε πυκνό επάκριο στάχυ. Τα πέταλα και τα σέπαλα γενικά είναι λευκορόδινα ή με βιολετί χρώμα και είναι πολύ κοντά το ένα με το άλλο ώστε να σχηματίζουν «κουκούλα» γύρω από το γυνοστήμιο.  Σέπαλα ωοειδή προς ελλειψοειδή με ελεύθερη και λίγο μυτερή κορυφή, ενώ το ραχιαίο σέπαλο συνήθως γέρνει μπροστά.  Πέταλα στενά λογχοειδή ή γραμμοειδή, λευκορόδινα προς λιλά.  Χείλος 3-λοβο, μεσαίος λοβός μεγαλύτερος, μάλλον επίπεδος, με λευκό ή ανοικτό ρόδινο χρώμα και φέρει αραιές μωβ προεκβολές που μοιάζουν με θηλές.  Η βάση του μεσαίου λοβού είναι επίσης 2-λοβος, με λοβούς επιμήκεις γραμμοειδείς, ευθύγραμμους ή με κλίση, είναι παρόμοιοι με τους πλάγιους λοβούς και μπορεί να είναι ίσοι σε μέγεθος ή μικρότεροι με αυτούς, έχουν μωβ χρώμα και έχουν μεταξύ τους μια τριγωνική προεκβολή  που μοιάζει με «ουρά»Πλάγιοι λοβοί γραμμοειδείς, κυλινδρικοί με στρογγυλή κορυφή, ίσιοι ή με κλίση.  Pollinia(σάκοι με γύρη) με σκούρο καφέ-μωβ χρώμα.  Πλήκτρο λευκό ή λευκο-ρόδινο, κυλινδρικό και ίσως ελαφρά λυγισμένο στη βάση.  Ανθίζει  Απρίλιο-Μάιο.  Καρπός κάψα.  Σπάνιο φυτό της Κύπρου και απαντάται σε ασβεστολιθικά εδάφη, σε χορταριασμένες και ημισκιασμένες πλαγιές από 300-600m υψόμετρο.

*simia στα Λατινικά σημαίνει πίθηκος και αναφέρεται στο σχήμα του άνθους που μοιάζει με το σώμα πιθήκου.

 

 

Orchis anatolica

Name/Όνομα:  Όρχις o ανατολικός

Scientific name/Επιστημονικό όνομαOrchis anatolica* Boiss

Family/Οικογένεια:  ORCHIDACEAE

Common name/Κοινό όνομα:  Anatolian orchid

 *synonyms  Orchis anatolica Boiss. var. anatolica, Orchis troodi (Renz) P. Delforge

Orchis anatolica var. troodi (Renz) Soó

 Description

It is a perennial tuberous plant growing up to 40m high.  Stem erect, purplish to reddish, unbranced, hairless.  Leaves 2-5, in a rosette, simple, entire, obovate or elliptic, dark green  with dark purplish-brown spots, glabrous, apex obtuse mucronate.  Flowers in lux spikes; bracts linear, pink or reddish; sepals and petals generally ovate, pale pink to purple, obtuse, with 3 greenish – brown veins in the middle; petals bending forward at the apex forming a small hood just above the gynostegium; labellum(modified petal which is used by insects as a landing platform) 3-lobbed, pale pink to purple, the median bigger spotted pinkish-purple; pollinia brown; spur long, cylindrical, horizontal or upturned, whitish-pink to purple; flowering time March-April.  The fruit is a capsule.  Native to Northeastern Mediterranean region (Greek islands, Cyprus, Turkey, Lebanon, Syria, Israel, Iran).  It is locally common plant in Cyprus, on igneous rocks and open pinewoods or together with Juniperous phoenicea, from 300-900m alt.

 Περιγραφή

Πολυετής και βολβώδης πόα με ύψος μέχρι 40cm.  Βλαστός όρθιος, πορφυρός, χωρίς διακλάδωση, άτριχος.  Φύλλα 2-5 σε ροζέτα, απλά, ακέραια, αντωειδή ή ελλεπτικά, με σκούρο πράσινο χρώμα και με εμφανή πορφυρο-καστανά στίγματα.  Ταξιανθία σε χαλαρό στάχυ.  Βράκτια γραμμοειδή ρόδινα.  Σέπαλα και πέταλα γενικά είναι ωοειδή και έχουν ρόδινο ή πορφυρό χρώμα ( υπάρχει όμως και η ποικιλία με άσπρο χρώμα) και φέρουν 3 πρασινωπά ή καστανά νεύρα στο κέντρο τους.  Τα πέταλα στην κορυφή τους δημιουργούν ένα κάλυμμα σαν μικρή κουκούλα ακριβώς πάνω από το γυνοστήμιοΧείλος (μεταμορφωμένο πέταλο που χρησιμεύει ως πλατφόρμα προσγείωσης αλλά και προσέλκυσης εντόμων για σκοπούς γονιμοποίησης) 3-λοβο, με ρόδινο ή πορφυρό χρώμα και με μεγαλύτερο το μεσαίο  που φέρει ρόδινα ή πορφυρά στίγματα.  Pollinia(σάκοι με γύρη) με καφέ χρώμα.  Πλήκτρο μακρύ, κυλινδρικό, ρόδινο ή πορφυρό, οριζόντιο ή με κλίση προς τα πάνω.  Ανθίζει Μάρτιο – Απρίλιο.  Πατρίδα του η Νοτιοανατολική Μεσογειακή ζώνη( Ελληνικά νησιά του Αιγαίου, Κύπρος, Τουρκία, Συρία, Λίβαμος, Ισραήλ και Ιράκ).  Τοπικά κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε πετρώδη πυριγενή εδάφη, αραιά πευκοδάση ή μαζί με αόρατους Juniperus phoenicea από 300-900m υψόμετρο.