Archives

Category Archive for ‘Βιολετί’

Allium autumnale

Name/Όνομα:  Άλλιον το φθινοπωρινό   

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Allium autumnale

Family/Οικογένεια:  AMARYLLIDACEAE  

 

 Description

Plant:  Perennial bulbous herb growing up to 50cm high; bulb ovoid with membranous chestnut tunics.

Stem:  Single, erect, straight, cylindrical, glabrous, purplish-brown.

Leaves:  Alternate, 2-3, very long, linear to filiform, simple, entire, with long longitudinal narrow groves, glabrous, withered before flowers; sheaths groovy, very long covering the stem almost to apex, glabrous, greenish turning to straw-like color before anthesis.

Flowers: Actinomorphic and hermaphrodite in rather lux, few or many-flowered, campanulate or subglobose, umbel-like inflorescences; spathe 1-valved, 3-4 nerved, with wider, rather concave, narrow-lanceolate base, about as long as pedicels or a little longer; appendage acuminate about as long as the base, ± exceeding inflorescence; pedicels erect or spreading, purplish, glabrous; perianth* subconical, perianth-segments 6, oblong, concave, apex obtuse or rounded, subequal, purplish with a greenish brown median strip, glabrous; stamens 6 ± included, filaments puplish, glabrous, as long as perianth-segments or shorter, anthers whitish-yellow; ovary superior, erect, sessile, 3-sided, 6-parted, greenish-yellow, glabrous, style erect, whitish stigma capitate.

Flowering time:  September-November.

Fruit:  Capsule.

Habitat:  Rocky calcareous soil, igneous mountain-hills, from 50-1200m alt.

NativeEndemic to Cyprus

 

Περιγραφή

Φυτό:  Πολυετής και βολβώδης πόα με ύψος μέχρι 50εκ.  Βολβός με καστανές μεμβρανώδεις χιτώνες.   

Βλαστός:  Απλός, όρθιος, ευθείς, κυλινδρικός και άτριχος με πορφυρό προς καφέ χρώμα.   

Φύλλα:  Κατ εναλλαγή, 2-3, πολύ μακριά, γραμμοειδή ή νηματώδη, απλά, ακέραια, με μακριές επιμήκεις στενές αυλακώσεις και άτριχα, ενώ εκφυλίζονται πριν την άνθιση.  Κολεοί στενοί και επιμήκεις που φθάνουν σχεδόν μέχρι την κορυφή, είναι άτριχοι και πράσινοι αρχικά, αλλά τελικά παίρνουν χρώμα αχύρου.

Άνθη:  Ακτινόμορφα και ερμαφρόδιτα σε μάλλον χαλαρές, ολιγοανθείς ή πολυανθείς, κανπανοειδείς ή υποσφαιρικές ομπρελλοειδείς ταξιανθίες.  Σπάθη με μια πτέρυγα με 3-4 νεύρα, με πλατύτερη, κάπως κοίλη και στενή λογχοειδή βάση, περίπου ισομήκη με τους ποδίσκους των ανθέων ή λίγο μακρύτερη, μυτερή προεκβολή περίπου ισομήκη με τη βάση και που άλλες φορές προεξέχει και άλλες φορές δεν προεξέχει της ταξιανθίας.  Ποδίσκοι όρθιοι ή απλωμένοι, πορφυροί και άτριχοι.  Περιάνθιο υποκωνικό, τμήματα περιανθίου 6, επιμήκη, κοίλα, πλατύκορφα ή με στρογγυλεμένη κορυφή, περίπου ισομήκη, άτριχα, πορφυρά με στενή πρασινοκαστανή κεντρική λωρίδα.  Στήμονες 6 εντός ή ελάχιστα εκτός περιανθίου, νήματα πορφυρά και γυμνά, ισομήκη με τα τμήματα περιανθίου ή κοντύτερα, ανθήρες λευκοκίτρινοι.  Ωοθήκη επιφυής, όρθια, άμισχη, τρίπλευρη, -μερής, πρασινοκίτρινη και άτριχη, στύλος όρθιος και λευκός, στίγμα κεφαλωτό.    

Άνθιση:  Σεπτέμβριος-Οκτώβριος. 

Καρπός:  Κάψα.

Ενδιαίτημα:  Βραχώδη ασβεστολιθικά εδάφη, πυριγενείς λόφους, από 50-1200μ υψόμετρο.

Πατρίδα:  Ενδημικό της Κύπρου. 

Fagonia cretica

Name/Όνομα:  Φαγόνια η Κρητική             

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Fagonia cretica L.   

 Common name/Κοινό όνομα:  Fagonia, Virgin’s mantle, Manto de la Virgen.      

Family/Οικογένεια:  ZYGOPHYLLACEAE

 

Description

 

Plant:  Fagonia cretica is a perennial, spreading and spiny herb, growing to 30cm tall.

Stems: Stems many, sprawling or prostrate, much-branched, angular, striate, greenish when young, purple later, subglabrous.

Leaves:  Leaves opposite, 3-foliolate, petiolate, subglabrous or sparsely hairy; petiole channeled above; leaflets narrowly elliptic or linear-lanceolate, simple, entire, glabrous, apex spinose, base cuneate, short-stalked; median leaflet bigger; stipules 4, greenish or purplish, spinose.

Flowers:  Flowers are hermaphrodite, actinomorphic, axillary and solitary; peduncle hairy; sepals 5, ovate, greenish-yellow, glandular, apex acuminate; petals 5, obovate, bright magenta, glabrous, apex rounded, blade reduced at the base to a narrow claw; stamens 10, filaments free and yellow, anthers yellow; ovary superior, ovoid, 5-angled, green, sessile, sparsely hairy, style straight, greenish, slender, stigma capitate.    

Flowering time:  Flowering time February-June.

Fruit:  5-angled ovoid capsule.

Habitat:  Dry, calcareous slopes, sandy ground near the seaside, from 0-250 m alt.

Native:  Mediterranean region.

 

Περιγραφή

Φυτό:  Πολυετής, απλωμένη και ακανθώδης πόα που φθάνει τα 30cm ύψος.  

Βλαστός:  Βλαστοί αρκετοί, λεπτοί, απλωμένοι ή κατακλιμένοι, πολύκλαδοι, γωνιώδεις, ραβδωτοί, πράσινοι στην αρχή, πορφυροί μετά, σχεδόν άτριχοι.     

Φύλλα:  Φύλλα αντίθετα, σύνθετα, τρίλοβα, έμμισχα, άτριχα ή πολύ αραιά τριχωτά.  Μίσχος αυλακωτός από πάνω.  Φυλλάρια στενά ελλειψοειδή ή γραμμοειδή’λογχοειδή, απλά, ακέραια, με ακανθώδη κορυφή και μυτερή βάση, κοντόμισχα.  Μεσαίο φυλλάριο μεγαλύτερο.  Παράφυλλα 4, πρασινωπά ή πορφυρά με ακανθώδη κορυφή.

Άνθη:  Άνθη ερμαφρόδιτα, ακτινόμορφα, μασχαλιαία και μεμονωμένα στην κορυφή του ανθοφόρου βλαστού.  Ποδίσκος τριχωτός.  Σέπαλα 5, ωοειδή, πρασινοκίτρινα, αδενώδη, οξύκορφα.  Πέταλα 5, κοκκινο-πορφυρά ή με βιολετί χρώμα, στρογγυλά αλλά στενεύουν προς τη βάση σχηματίζοντας νύχι.  Στήμονες 10, νήμα ελεύθερο και κίτρινο, ανθήρες κίτρινοι.  Ωοθήκη επιφυής, ωοειδής, 5-γωνη, πράσινη, άμισχη, αραιά τριχωτή, στύλος όρθιοσ, πρασινωπός και άτριχος, στίγμα κεφαλωτό.    

Άνθιση:  Άνθιση Φεβρουάριος-Ιούνιος.    

Καρπός:  Πεντάγωνη ωοειδής κάψα.

Ενδιαίτημα:  Ξηρές ασβεστολιθικές πλαγιές και αμμώδη εδάφη κοντά στα παράλια από 0-250μ υψόμετρο.

Πατρίδα:  Μεσογειακή ζώνη. 

Salvia willeana

Name/Όνομα:  Σάλβια η γουϊλλιανή   

Scientific name/Επιστημονικό όνομαSalvia willeana (Holmboe) Prain.

 Common name/Κοινό όνομα:  Sage, Σπατζιά    

Family/Οικογένεια:  LAMIACEAE  

 

Description

Plant:  Aromatic semi-shrub growing up to 60cm high.

Stems:  Erect or ascending, 4-angled, glandular-hairy above, with long and soft e-glandular hairs below;

Leaves:  Opposite, spreading, simple or with 2 basal lobes, ovate to elliptic, petiolate, sparsely pubescent above, with a mixture of glandular and eglandular hairs beneath, margins with small rounded scallops, apex rather obtuse, base wrinkled, rounded or cordate.

Flowers:  Zygomorphic and hermaphrodite, in lax, few-flowered distant whorls, along to an elongate flowering axon; bracts leaf-like; Calyx tubular, green or purplish, 2-lipped, 5-toothed, teeth triangular and equal; Corolla 2-lipped, 3-lobed below, 2-lobed above, bluish-violet or pink sometimes white, glabrous internally, glandular-hairy externally; upper lip erect, cucculate (hood-like), lower lip suborbicular, the median bigger, usually pendulous (hanging); stamens 2, (the lower 2 are sterile) exserted, filaments white and glabrous, anthers oblong, narrow, and yellow; ovary superior, style included, stigmatic lobes exserted, unequal, purplish.

Flowering time:  May-October.

Fruit:  Nutlets becoming gradually mature from April to August.

Habitat:  Forests of Pinus nigra, under junipers or oaks, ground of ophiolites and serpentinites on Troodos area, from 1000-1950m alt.

Native Endemic to Cyprus, has been listed as rare at the «RED DATA BOOK OF CYPRUS»

 

Περιγραφή

Φυτό:  Αρωματικός ημίθαμνος με ύψος μέχρι 60εκ. 

Βλαστοί:  Όρθιοι ή ανερχόμενοι, τετράγωνοι, με αδενώδεις τρίχες ψηλά, με ένα μίγμα από αδενώδεις και μη αδενώδεις τρίχες χαμηλότερα.    

Φύλλα:  Αντίθετα, απλωμένα, απλά ή με 2 λοβούς στη βάση τους, ωοειδή προς ελλειπτικά, έμμισχα, αραιά τριχωτά στην πάνω, με μίγμα από αδενώδεις και μη αδενώδεις τρίχες από κάτω, χείλη σκαλωτά, κορυφή μάλλον πλατειά, βάση ρυτιδωμένη, καρδιοειδής ή στρογγυλεμένη.

Άνθη:  Ζυγόμορφα και ερμαφρόδιτα, σε χαλαρούς, ολιγοανθείς και σε απόσταση σπονδύλους, κατά μήκος ενός μακρού ανθικού άξονα.  Βράκτια φυλλόμορφα.  Κάλυκας σωληνοειδής, πράσινος ή πορφυρός, 2-χειλος με 5 τριγωνικά και ίσα δόντια.  Στεφάνη 2-χειλη, 3-λοβη κάτω και 2-λοβη πάνω, με ουρανί-ιώδες χρώμα ή ρόδινο, σπανιότερα λευκό, γυμνή εσωτερικά, με αδενώδεις τρίχες εξωτερικά.  Άνω χείλος όρθιο και κουκουλωτό, κάτω χείλος υποκυκλικό με το μεσαίο λοβό μεγαλύτερο και συνήθως κρεμάμενο.  Στήμονες 2 (οι άλλοι 2 είναι άγονοι), εξέρχονται της στεφάνης, νήμα λευκό και άτριχο, ανθήρες στενοί και επιμήκεις.  Ωοθήκη επιφυής, στύλος μέσα στη στεφάνη, στιγματικοί λοβοί εξερχόμενοι, άνισοι και ελαφρά πορφυροί.

Άνθιση:  Μάιος-Οκτώβριος.

Καρπός:  Μικρά κάρυα που ωριμάζουν σταδιακά από τον Απρίλιο μέχρι τον Αύγουστο. 

Ενδιαίτημα:  Δάση μαύρης πεύκης, κάτω από αόρατους και βαλανιδιές, σε φιόλιθους και σερπεντινικά πετρώματα του Τροόδους από 1000-1950μ υψόμετρο.   

Πατρίδα:  Ενδημικό της Κύπρου και έχει χαρακτηριστεί ως σπάνιο στο  «RED DATA BOOK OF CYPRUS» – κατάλογος Απειλούμενων Φυτών της Κύπρου

Allium cyprium ssp cyprium

Name/Όνομα:  Άλλιον το κύπριον υπείδ. το κύπριον   

Scientific name/Επιστημονικό όνομαAllium cyprium Brullo et al. subsp. cyprium

Family/Οικογένεια:  AMARYLLIDACEAE

  

Description

Plant:  Perennial bulbous herb growing up to 30cm high; bulb ovoid with membranous brownish tunics.

Stems: Single, erect, sometimes curved near the middle of the stem, cylindrical, glabrous, greenish or purplish.

Leaves: Alternate, 2-4, linear, simple, entire with long sheaths at the lower 1/2 of the stem, they are channeled above, strongly nerved, green and glabrous, becoming brownish with age; sheaths withered during anthesis.

Flowers:  Actinomorphic and hermaphrodite in few to many-flowered, terminal, subglobose or hemispherical, umbel-like inflorescences; spathe spreading, 2-valved with wide, rather concave, ovate-lanceolate base and a long linear appendage twice as long as the base or longer; the longer valve prominently exceeding inflorescence; valves unequal, membranous with purplish-brown veins; perianth* cup-shaped, perianth-segments 6, obovate with obtuse or rounded apex, more or less equal, concave, greenish or purplish, glabrous; pedicels unequal, glaucous to purplish-green, glabrous, erect becoming spreading or pendulous during flowering time; stamens 6, filaments purplish to violet, glabrous, exceeding perianth, anthers oblong, yellow; ovary superior, erect, sessile and glabrous, style shorter than filaments, stigma truncate.

Flowering time:  May-August.

Fruit:  Capsule.

Habitat:  Pine forests, on igneous or calcareous ground, from 900-1400m alt.

NativeRare endemic to Cyprus.

Perianth* = calyx + corolla

 

Περιγραφή

Φυτό:  Πολυετής και βολβώδης πόα με ύψος που φθάνει τα 30εκ.  Βολβός με αυγοειδές σχήμα και με μεμβρανώδεις καστανούς χιτώνες.

Βλαστοί:  Απλός, όρθιος, κάποτε λυγισμένος κοντά στο μέσο του βλαστού, κυλινδρικός, άτριχος, πρασινωπός ή πορφυρός.

Φύλλα:  Κατ εναλλαγή, 2-4, γραμμοειδή, απλά, ακέραια με πολύ μακρύ κολεό που περιβάλλει τον βλαστό στο κατώτερο 1/3-1/2 του μήκους του, είναι αυλακωτοί από πάνω, με εμφανή νεύρωση, πράσινοι και γυμνοί, γινόμενοι καστανοί με την πάροδο του χρόνου.  Οι κολεοί με το υπόλοιπο φύλλο αρχίζουν να εκφυλίζονται κατά την διάρκεια της άνθισης.        

Άνθη: Ακτινόμορφα και ερμαφρόδιτα σε ολιγο ή πολυανθείς και επάκριες, υποσφαιρικές ομπρελλοειδείς ταξιανθίες.  Σπάθη απλωμένη με 2 πτέρυγες που έχουν πλατειά και λίγο κοίλη ωοειδή-λογχοειδή βάση και μια μακριά και γραμμοειδή προεκβολή που είναι διπλάσια της βάσης ή περισσότερο.  Η μεγάλη πτέρυγα προεξέχει της ταξιανθίας.  Πτέρυγες άνισοι, μεμβρανώδεις, με καστανά νεύρα.  Περιάνθιο* κυπελλοειδές με 6 αντωειδή τμήματα, με στρογγυλεμένη ή πλατειά κορυφή, περίπου ισομήκη,  μάλλον κοίλα, πράσινα ή πορφυρά και γυμνά. Ποδίσκοι άνισοι, γλαυκοπράσινοι ή πορφυροπράσινοι και άτριχοι, όρθιοι στην αρχή και κρεμάμενοι μετά κατά την άνθιση.  Στήμονες 6, εξερχόμενοι του περιανθίου, νήματα πορφυρά ή με βιολετί χρώμα και άτριχα, ανθήρες επιμήκεις και κίτρινοι.  Ωοθήκη επιφυής, όρθια όρθια, άμισχη και γυμνή, στύλος πιο κοντός από το νήμα των στημόνων, στίγμα με σχεδόν επίπεδη επιφάνεια. 

 Άνθιση:  Μάιος-Αύγουστος. 

 Καρπός:  Κάψα. 

Ενδιαίτημα:  Πευκοδάση σε πυριγενή ή ιζηματογενή πετρώματα, από 900-1400μ υψόμετρο.

Πατρίδα:  Σχετικά σπάνιο ενδημικό της Κύπρου 

Περιάνθιο*= Κάλυκας + στεφάνη.

Teucrium scordium ssp scordioides

Name/Όνομα:  Τεύκριο το σκόρδιο υποείδ. το σκορδιοιδές

Scientific name/Επιστημονικό όνομαTeucrium scordium ssp scordioides   (Schreb.) Arcang.

 Common name/Κοινό όνομα:  Water Germander, Germandrée d’eau, Σκορδόχορτο      

Family/Οικογένεια:  LAMIACEAE  

 

Description

Plant:  Perennial herb growing up to 50m high.

Stems:  Erect or ascending, much-branched, 4-angled, densely covered with white soft and woolly hairs (tomentose).

Leaves:  Opposite, simple (verticillasters), ovate to ovate-lanceolate, sessile, wrinkled, covered with soft woolly hairs, apex blunt, base sub-cordate to cuneate, margins irregularly toothed or crenate.

Flowers:  Zygomorphic and hermaphrodite in 2-4 flowered verticillasters* in the axils of an elongated flowering axon; pedicels green, straight, pilose, as long as calyx tube or longer; bracts leaf-like, smaller; corolla purple-pink or whitish-violet; 1-lipped, lip 5-lobed, shortly hairy; median lobe conspicuously bigger, spoon-like, lateral lobes rather ovate, obtuse, basal lobes ovate-triangular, semi-erect, often tinged purplish-brown externally; calyx campanulate, green, densely covered with soft, white hairs, 5-toothed, teeth equal, trianglular-acuminate; stamens 4 ( 2long + 2 short), exserted calyx tube,  filaments purplish, thinly hairy along to the lower half, anthers orange-yellow; ovary superior, style whitish long exceeding calyx, stigma 2-lobed, lobes subequal.         

Flowering time:  March-June.

Fruit:  Nutlets.

Habitat:  Usually on sandy ground near the sea, marshes or stony places from 0-400m alt.

Native:  Mediterranean region and Eastern Asia.

verticillasters*= flowers arranged in pairs in the axils of opposite bracts.

 

Περιγραφή

Φυτό:  Πολυετής πόα με ύψος μέχρι 50εκ. 

Βλαστός:  Όρθιοι ή ανερχόμενοι, πολύκλαδοι, τετράγωνοι, καλυμμένοι με πυκνές, λευκές, μαλακές και σγουρές τρίχες.    

Φύλλα:  Αντίθετα και σταυρωτά, απλά, ωοειδή προς ωοειδή-λογχοειδή, άμισχα, εμφανώς ρυτιδωμένα και καλυμμένα με πυκνές, μαλακές και σγουρές άσπρες τρίχες, κορυφή όχι μυτερή, βάση καρδιοειδής ή λίγο ευθύγραμμη, χείλη άνισα οδοντωτά ή σκαλωτά.

Άνθη:  Ζυγόμορφα και ερμαφρόδιτα σε 2-4 αντίθετα και σταυρωτά άνθη, στις μασχάλες ενός επιμήκους ανθικού άξονα.  Ποδίσκοι πράσινοι, ευθείς, ελαφρά τριχωτοί, ισομήκεις με τον σωλήνα του κάλυκα ή μακρύτεροι.  Βράκτια σαν φύλλα, μικρότερα.  Στεφάνη ρόδινη, πορφυρή ή με λευκό βιολετί χρώμα, μονόχειλη, με 5 δόντια και ελαφρά τριχωτή.  Μεσαίος λοβός εμφαντικά μεγαλύτερος των άλλων, σε σχήμα κουταλιού, πλάγιοι λοβοί μάλλον ωοειδείς και πλατύκορφοι, λοβοί βάσης ωοειδείς-τριγωνικοί, ημιανερχόμενοι, συχνά με πορφυρή-καστανή χροιά εξωτερικά.  Κάλυκας καμπανοειδής, πράσινος, πυκνά καλυμμένος με μαλακές και ασπριδερές τρίχες, με 5 ίσα, μυτερά και τριγωνικά δόντια.  Στήμονες 4, 2 ψηλοί και 2 κοντοί, προεξέχουν εμφαντικά του σωλήνα, νήμα με ανοικτό πορφυρό χρώμα, ελαφρά τριχωτοί στο μισό τους μήκος προς την βάση, ανθήρες πορτοκαλοκίτρινοι.  Ωοθήκη επιφυής, στύλος ασπριδερός και άτριχος προεξέχει του σωλήνα, στίγμα 2-λοβο, λοβοί σχεδόν ίσοι.  

Άνθιση:  Μάρτιος-Ιούνιος

Καρπός:  Κάρυα  

Ενδιαίτημα:  Συνήθως σε αμμώδες έδαφος κοντά στη θάλασσα, ελώδης υγρά και ακαλλιέργητα εδάφη, πετρώδεις περιοχές από 0-400μ υψόμετρο

Πατρίδα:  Μεσογειακή ζώνη και Δυτική Ασία. 

Epipactis condensata

Name/Όνομα:  Επιπακτίς η συμπαγής 

Scientific name/Επιστημονικό όνομαEpipactis condensata  

 Family/Οικογένεια:  ORCHIDACEAE

 

* Η απόδοση του είδους στα Ελληνικά είναι εισήγηση του συγγραφέα.

 

Description

Plant:  Orchis growing up to 50cm high.

Stems:  Single or few stems, erect, straight, robust, pubescent above, leafy with few brownish-green sheaths near the glabrous base.

Leaves:  Lower leaves alternate, ovate-elliptic, acute, dark green, sheathing at the base; upper leaves narrow-elliptic.

Flowers:  Inflorescence dense; flowers many, usually spreading or pending; bracts narrow-elliptic, glabrous above, minutely pubescent below,  the lower exceeding flower; sepals 3, ovate to ovate-triangular, acute, concave, little spreading or pointing forward, pale green, minutely pubescent externally; dorsal sepal bends forward, acute; petals 2 (the 3rd is the labellum)smaller than sepals, whitish, often tinged yellowish externally, margins purplish, glabrous; pollinia* prominent, subglobose, yellow; rostellum** small, globose, whitish-gray; stigma more or less rectangular; hypochile*** boat-shaped, hemispherical, green and glabrous externally,  purple black internally containing nectar, margins  purplish, epichile**** triangular, width longer than length, whitish-violet, with small, purple-violet, hemispherical or conical projections (calli) at the base and with a prominent whitish V shape callus at the apex ; margins whitish or pale violet, center violet; ovary ridged, short-hairy, longer than the pedicel.

Flowering time:  July-August

Fruit:  Capsule

Habitat:  Rather rare but locally common and it is found at sunny or shady places at roadsides and open pine forests on igneous ground, from 1500-1800m alt.

Native: Eastern Mediterranean region, Western Asia, Middle East.

 

pollinia*= a mass of pollen grains produced by anthers.

rostellum**=  a projection of the column, separating the male organ (stamen) from female organ (gynoecium).

epichile**** = the apical part of the labellum.     hypochile*** = the basal part of the labellum

 

Περιγραφή

Φυτό:  Oρχιδέα με μέτριο ύψος που φθάνει τα 50εκ

Βλαστός:  Συνήθως ένας αλλά μπορεί να είναι και περισσότεροι, όρθιοι, ευθείς, δυνατοί, τριχωτοί ψηλότερα, φυλλώδεις με λίγα μεμβρανώδη καστανοπράσινα  περιβλήματα κοντά στη άτριχη βάση. 

Φύλλα:  Χαμηλά φύλλα κατ εναλλαγή, ωοειδή-ελλειπτικά, οξύκορφα, σκουροπράσινα και περίβλαστα.  Ανώτερα φύλλα στενα-ελλειπτικά.

Άνθη:  Σε πυκνή ταξιανθία, είναι πολλά, συνήθως απλωμένα ή λυγισμένα προς τα κάτω.  Βράκτια στενά-ελλειπτικά, άτριχα από πάνω, ελάχιστα τριχωτά στην κάτω επιφάνεια, τα χαμηλότερα είναι μακρύτερα του άνθους.  Σέπαλα 3, ωοειδή ή ωοειδή-τριγωνικά, οξύκορφα, κοίλα, λίγο απλωμένα ή δείχνουν προς τα εμπρός, ανοικτοπράσινα και ελάχιστα τριχωτά εξωτερικά.  Ραχιαίο σέπαλο οξύκορφο και λυγισμένο προς τα εμπρός.  Πέταλα 2(το 3ο είναι το χείλος) μικρότερα από τα σέπαλα, άτριχα, ασπριδερά και συχνά με κίτρινη χροιά εξωτερικά ενώ τα χείλη είναι ελαφρά πορφυρά.  Πολλίνια* πολύ εμφανή, υποσφαιρικά και κίτρινα.  Ροστέλλουμ**μικρό και σφαιρικό με ανοικτό γκρίζο χρώμα και στίγμα περίπου ορθογώνιο παραλληλόγραμμο.  Υποχείλιο***σκαφοειδές, μοιάζει με μισό σάκο, είναι άτριχο και πράσινο εξωτερικά και με μαυρο -βιολετί εσωτερικά λόγω του νέκταρ που περιέχει, χείλη με ελαφρά βιολετί χρώμα.  Επιχείλιο****τριγωνικό, πλάτος μεγαλύτερο από το μήκος, λευκο-μωβ, με μικρά, μωβ, ημισφαιρικά ή κωνικά εξογκώματα στη βάση του και με ένα εμφανές V σχήματος κατασκεύασμα στην κορυφή του, ενώ τα χείλη είναι λευκο-μωβ και το κέντρο με πιο σκούρο μωβ χρώμα.  Ωοθήκη ραβδωτή με κοντό τρίχωμα, μακρύτερη του ποδίσκου.

Άνθιση:  Ιούλιος-Αύγουστος   

Καρπός:  Κάψα  

Ενδιαίτημα:  Σχετικά σπάνιο αλλά τοπικά κοινό, σε ηλιόλουστα αλλά και σκιερά μέρη, κατά μήκος δρόμων και σε ανοικτά πευκοδάση σε πυριγενή πετρώματα από 1500-1800μ υψόμετρο.

Πατρίδα:  Ανατολική Μεσογειακή ζώνη, Δυτική Ασία και Μέση Ανατολή. 

 

Epipactis troodi

Name/Όνομα:  Επιπακτίς του Τροόδους   

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Epipactis troodi  

Family/Οικογένεια:  ORCHIDACEAE

 Description

 Plant:  Slender orchid growing up to 40cm high.

Stems:  Usually solitary, unbranched, straight, dark green, leafy with few brownish-green sheaths near the base.

Leaves:  Alternate, simple, entire, ovate to elliptic, ascending or spreading, acute or acuminate, sheathing at the base, glabrous or minutely hairy.

Flowers:  Inflorescence lax and few-flowered; rachis short-haired; bracts narrow lanceolate, sessile, the lower longer than flowers; pedicels shorter than ovary; sepals 3, lateral sepals ovate-elliptic, concave, olive-green, glabrous; dorsal sepal bends forward, acute, glabrous; petals 2 (the 3rd is the labellum)smaller than petals, brownish-green or purplish-green; pollinia* prominent, subglobose, yellow; rostellum** small, globose, whitish-gray; stigma more or less rectangular; hypochile*** boat-shaped with bluish-purple margins, epichile**** triangular-ovate with 2 small, purple, hemispherical or conical projections (calli) at the base; margins purplish, center purplish-green; ovary ridged, short-hairy, sometimes slightly twisted.

Flowering time:  June-July

Fruit:  Capsule.

Habitat:  Rather rare but locally common and it is found at shady places in pine forests, from 800-1800m alt.

Native:  Near-endemic to Cyprus, also in Turkey.

 

pollinia*= a mass of pollen grains produced by anthers.

rostellum**=  a projection of the column, separating the male organ (stamen) from the female organ (gynoecium).

epichile**** = the apical part of the labellum.     hypochile*** = the basal part of the labellum

 

Περιγραφή

Φυτό:  Λεπτή ορχιδέα με ύψος μέχρι 40εκ.      

Βλαστός:  Συνήθως μεμονωμένος, χωρίς διακλάδωση, ευθείς, με σκούρο πράσινο χρώμα, φέρει φύλλα και μικρότερα περίβλαστα φυλλώδη μέρη κοντά στη βάση.    

Φύλλα:  Κατ εαναλλαγή, απλά, ακέραια, ωοειδή-ελλειπτικά, ανερχόμενα ή απλωμένα, περίβλαστα στη βάση τους και σχεδόν οξύκορφα, άτριχα ή ελάχιστα τριχωτά.

Άνθη:  Ταξιανθία χαλαρή και με λίγα άνθη.  Ανθοφόρος άξων με κοντές τρίχες.  Βράκτια στενά λογχοειδή, άμισχα, τα κατώτερα μεγαλύτερα των ανθέων.  Ποδίσκοι ανθέων κοντοί, κοντύτεροι από την ωοθήκη.  Σέπαλα 3, πλάγια σέπαλα ωοειδή-ελλειπτικά, κοίλα, με λαδί χρώμα, άτριχα, ενώ το ραχιαίο σέπαλο λυγίζει προς τα εμπρός, είναι σχεδόν οξύκορφο και άτριχο.  Πέταλα 2 (το 3ο είναι το χείλος) μικρότερα των σεπάλων, με καστανοπράσινο ή πορφυροπράσινο χρώμα.  Πολλίνια* πολύ εμφανή, υποσφαιρικά και κίτρινα.  Ροστέλλουμ**μικρό και σφαιρικό με ανοικτό γκρίζο χρώμα.  Υποχείλιο***σκαφοειδές, μοιάζει με μισό σάκο και έχει χείλη με χρώμα ουρανι-πορφυρό.  Επιχείλιο****τριγωνικό-ωοειδές με 2 μικρά, πορφυρά, ημισφαιρικά ή κωνικά εξογκώματα στη βάση του, χείλη πορφυρά, κέντρο πορφυροπράσινο.  Ωοθήκη ραβδωτή με κοντό τρίχωμα και κάποτε ελαφρά στρεφόμενη.        

Άνθιση:  Ιούνιος-Ιούλιος. 

Καρπός:  Κάψα. 

Ενδιαίτημα:  Σχετικό σπάνιο αλλά τοπικά κοινό και απαντάται σε σκιασμένες περιοχές σε πευκοδάση από 800-1800μ υψόμετρο.

Πατρίδα:  Σχεδόν ενδημικό, υπάρχει και στην Τουρκία. 

 

Πολλίνια*= Μάζα κόκκων γύρις που παράγονται από τους ανθήρες.

Ροστέλλουμ**=  Προεκβολή που διαχωρίζει το αρσενικό από το θηλυκό μέρος του άνθους.

Επιχείλιο***= Το τελευταίο τμήμα του χείλους.

Υποχείλιο****= Η βάση του χείλους.

Tragopogon porrifolius ssp longirostris

Name/Όνομα:  Τραγοπώγων ο πρασόφυλλος υποείδ. ο μακρόρυγχος 

Scientific name/Επιστημονικό όνομαTragopogon porrifolius ssp longirostris (Sch. Bip.) Greuter      

 Common name/Κοινό όνομα:  Common salsify, Oyster plant, Goatsbeard, Λαγόχορτο, Καλακατσούνα  

Family/Οικογένεια:  ASTERACEAE

Syn “Tragopogon sinuatus” Ave-Lall

 

 * Η απόδοση του είδους στα Ελληνικά είναι εισήγηση του συγγραφέα.

Description

Plant:  Biennial or perennial herb growing up to 70cm high.  A common plant in Cyprus.

Stems:  Erect, straight, usually unbranched, green with longitudinal grooves and purplish ridges, cylindrical, hollow, glabrous, a little inflated at apex below flower-head; a milky soap extracted when the stems crushed or broken.

Leaves:  Crowded at the base, linear to lanceolate with parallel venation, simple, entire, sessile, grass-like, base sheathing enclosing a mass of woolly hairs, glabrous; margins often purplish; stem leaves few, smaller, widened at the base.

Flowers:  Florets many, ligulate, on soliτary and terminal heads; involucre campanulate; bracts 8, spreading, linear-lanceolate, acute, slightly pilose or glabrous,  about twice as long as the ligules; florets lilac or purple; ligules 5-dentate at apex, glabrous; stamens 5 united, anthers linear, united forming a tube around the branched style; ovary inferior erect, purplish, sparsely pilose.    

Flowering time:  March-June.

Fruit:  Many spindle-shaped achenes with a slender beak; pappus* with 2 rows of whitish-brown rays.

Habitat:  Waste ground, roadsides, cultivated fields, phrygana and stony slopes from 0-1900m alt.

Native:  Mediterranean region.   pappus*= calyx modified into bristles, acting like a parachute, helping the wind dispersal of the achenes.

 

Περιγραφή

Φυτό:  Διετής ή πολυετής πόα με ύψος μέχρι 70εκ.  Κοινό φυτό στην Κύπρο.

Βλαστός:  Όρθιος, ίσιος, συνήθως χωρίς διακλάδωση, πράσινος με κατά μήκος αυλακώσεις και πορφυρές ραβδώσεις, κυλινδρικός και κενός εσωτερικά, γυμνός, ελαφρά διογκωμένος στην κορυφή του ακριβώς κάτω από το άνθος.  Γαλακτώδης χυμός εξέρχεται αν βλαστός τραυματιστεί ή σπάσει.   

Φύλλα:  Τα περισσότερα είναι μαζεμένα στη βάση, είναι γραμμοειδή προς λογχοειδή με παράλληλη νεύρωση, απλά, ακέραια, άτριχα, άμισχα, μοιάζουν με φύλλα γρασιδιού ενώ στη βάση περιβάλλουν τον βλαστό εγκλωβίζοντας μάζα λευκών τριχών σαν βαμβάκι, ενώ τα χείλη συχνά παιρνουν πορφυρή χροιά.  Φύλλα βλαστού λίγα, μικρότερα και με πλατειά βάση.

Άνθη:  Ανθίδια πολλά, γλωσσοειδή σε επάκρια και μεμονωμένα κεφάλια.  Ανθοδόχη καμπανοειδής.  Βράκτια 8, απλωμένα, γραμμοειδή-λογχοειδή, μυτερά, άτριχα ή ελαφρά χνουδωτά, περίπου διπλάσια από το μήκος των γλωσσιδίων. Ανθίδια πορφυρά ή με βιολετί χρώμα.  Γλωσσίδια με 5 δόντια στην κορυφή τους, άτριχα.  Στήμονες 5 ενωμένοι, ανθήρες γραμμοειδείς, ενωμένοι δημιουργώντας σωλήνα γύρω από τον κλαδωτό στύλο.  Ωοθήκη υποφυής, όρθια και αραιά χνουδωτή.     

Άνθιση:  Μάρτιος-Ιούνιος. 

Καρπός:  Πολλά ατρακτοειδή αχαίνια με λεπτό ράμφος.  Πάππος* με 2 σειρές λευκοκαστανών ακτίνων. 

Ενδιαίτημα:  Άγονα εδάφη, κατά μήκος δρόμων, καλλιεργημένοι αγροί, φρυγανότοποι και πετρώδεις πλαγιές μέχρι 1900μ υψόμετρο.   Πάππος*= κάλυκας μετασχηματισμένος σε αδρές τρίχες που ενεργούν σαν αλεξίπτωτο βοηθώντας στην διάδοση των αχαινίων μέσω του αέρα.

Πατρίδα:  Μεσογειακή ζώνη. 

 

Prunella vulgaris

Name/Όνομα:  Προυνέλλα η κοινή   

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Prunella vulgaris L.  

 Common name/Κοινό όνομα:  Common self-heal,   Heal-all, Woundwort, Βουτυρόχορτο    

Family/Οικογένεια:  LAMIACEAE   

 

 Description

 

Plant:  Perennial herb growing up to 30cm high or more.

Stem/s:  Erect, ascending or decumbent, usually much-branched at the base, square, greenish or reddish, sparsely hairy along its 4 ridges.

Leaves:  Opposite, oblong-ovate to lanceolate, simple, entire or undulate or slightly short-toothed, petiolate, apex obtuse, base wedge-shaped, sparsely pubescence especially on margins and on veins beneath, petiole channeled above, hairy.

Flowers:  Many, zygomorphic and hermaphrodite in dense terminal whorls, at the top of an elongate flowering stem; bracts similar to leaves; calyx campanulate, light green or reddish, with white hairs along the ridges externally, 2-lipped, upper lip 3-toothed, lower lip 2-toothed, larger than the upper; all teeth sharp; corolla subconical, longer than calyx, bluish-purple to deep violet or white, 2-lipped, upper lip hooded, emarginate and hairy externally, lower lip 3-lobed, the median bigger, oblong-rectangular or suborbicular, fringed; stamens 4, unequal; ovary superior, style glabrous, stigma lobed.

Flowering time:   June-July 

Fruit:  Each flower produces 4, obovoid, slightly flattened, yellowish-brown nutlets.

Habitat:  Shady and moisty places and near streams and springs, from 1200-1500m alt.

Native:  North America.

 

Περιγραφή

 

Φυτό:    Μονοετής πόα ύψους μέχρι 30εκ ή περισσότερο.

Βλαστός-Κορμός:  όρθιος ή ανερχόμενος, κάποτε κατακλημένος, συνήθως με διακλάδωση χαμηλά, τετράγωνος, πρασινωπός ή κοκκινωπός, αραιά τριχωτός κατά μήκος των 4 ακμών του.

Φύλλα:  Αντίθετα, επιμήκη-ωοειδή ή λογχοειδή, απλά, ακέραια ή ελαφρά κυματοειδή ή με πολύ κοντά δόντια, έμμισχα, πλατύκορφα με σφηνοειδή βάση, ελαφρά τριχωτά ειδικά στα χείλη και στα νεύρα της κάτω επιφάνειας, μίσχος τριχωτός και κάπως αυλακωτός από πάνω.

Άνθη:  Πολλά, ζυγόμορφα και ερμαφρόδιτα, σε πυκνούς και επάκριους σπονδύλους, στην κορυφή μακρού ανθικού άξονα.  Βράκτια παρόμοια των φύλλων.  Κάλυκας καμπανοειδής, ελαφρά πράσινος ή κοκκινωπός με άσπρες τρίχες κατά μήκος των ακμών του εξωτερικα, 2-χειλος, άνω χείλος με 3 μυτερά δόντια, κάτω χείλος μακρύτερο από το άνω με 2 μυτερά δόντια.  Στεφάνη σχεδόν κωνική, μακρύτερη του κάλυκα, με ουρανί-πορφυρό προς βαθύ βιολετί ή λευκό χρώμα, 2-χειλη, άνω χείλος με κουκούλα, με μικρή εγκοπή στην κορυφή του και λίγο τριχωτό εξωτερικά, κάτω χείλος 3-λοβο με το μεσαίο λοβό σε σχήμα ορθογωνίου ή υποκυκλικό με διακοσμητικά άκρα και μεγαλύτερο των πλαγίων.  Στήμονες 4 με άνισα νήματα.  Ωοθήκη επιφυής, στύλος γυμνός, στίγμα λοβωτό.

Άνθιση:  Ιούνιος-Ιούλιος.

Καρπός:  κάρυα 4, με περίπου ωοειδές σχήμα, ελαφρώς επίπεδα και με  κιτρινοκαφέ χρώμα.

Ενδιαίτημα:  Σκιερές και υγρές περιοχές και κοντά σε ρυάκια και πηγές από 1200-1500μ υψόμετρο.

Πατρίδα:  Βόρεια Αμερική. 

 

Ajuga orientalis

Name/Όνομα:  Αγιούγκα η ανατολική   

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Ajuga orientalis L.

Common name/Κοινό όνομα:  Oriental Bugle, Eastern Bugle, Iva Meridionale, Dağ Mayasili, Αγιούγκα

Οικογένεια: LAMIACEAE   

 

 

Description

Ajuga orientalis is a perennial herb growing up to 30cm high.  Stems are spreading or ascending, unbranched, angled, greenish or purplish, densely covered with wooly hairs all over the plant.  Lower leaves in a rosette, simple, oblong-ovate or oblong-elliptic, glaucous-green, margins entire or crenate-dentate, densely hairy both sides, base almost truncate, apex obtuse, petiolate hairy, rather flat; stem leaves similar, opposite, ovate, smaller but  wider and more conspicuously dentate than lower leaves, margins often shallowly lobed.  Flowers sessile, zygomorphic and hermaphrodite, in distant, axillary, 4-6 flowered whorls along the unbranched flowering axon; bracts ovate, foliaceous, often colored violet or purple; calyx 5-toothed, teeth erect, the upper half free, connate below, linear or narrow-triangular, acute, violet or purplish, more or less equal, as long as half of the tube or shorter; corolla tubular, tube creamy-white, densely hairy externally; limb nearly actinomorphic, 5-lobbed, lobes bluish-violet, the upper lobe conspicuously 2-parted, the other spreading, oblong; stamens 4, filaments unequal, included; ovary superior, style 1, stigma 1, 2-lobbed; flowering time  March-July.  Fruit nutlets.  Native to the northern and eastern Mediterranean region, Italy, Turkey, Caucasus region, Israel, Cyprus.  A common plant in Cyprus and it is found at igneous mountains (Troodos), pine forests, roadsides, wet places, from 900-1500m alt.

 

Περιγραφή

Πολυετής πόα που φθάνει τα 30εκ. ύψος.  Βλαστοί απλωμένοι ή ανερχόμενοι, χωρίς διακλάδωση, γωνιώδης, πρασινωποί ή πορφυροί και πυκνά καλυμμένοι με μαλλιαρές λευκές τρίχες οι οποίες καλύπτουν ολόκληρο το φυτό.  Φύλλα βάσης σε αραιή ροζέτα, είναι απλά, επιμήκη-ωοειδή ή επιμήκη-ελλειψοειδή, γαυκοπράσινα, με ακέραιο ή πριονωτό-οδοντωτό χείλος, πυκνά τριχωτά και στις δυο επιφάνειες,, βάση σχεδόν ευθύγραμμη, κορυφή πλατειά και τριχωτό μίσχο που φαίνεται μάλλον επίπεδος.  Φύλλα βλαστού παρόμοια με της βάσης, αντίθετα, ωοειδή, μικρότερα αλλά πιο πλατειά και με πιο εμφανή δόντια στο χείλος τους το οποίο συχνά έχει κοντούς λοβούς.  Άνθη άμισχα, ζυγόμορφα και ερμαφρόδιτα, σε μακρινούς, μασχαλιαίους με 4-6 άνθη σπονδύλους, κατά μήκος μη διακλαδούμενου ανθικού άξονα.  Βράκτια φυλλόμορφα, ωοειδή, συχνά με πορφυρό ή βιολετί χρώμα.  Κάλυκας με 5 όρθια, στενά-τριγωνικά ή γραμμοειδή δόντια, οξύκορφα, ελεύθερα μέχρι το μισό περίπου μήκος τους αλλά ενωμένα στη βάση, με βιολετί ή πορφυρό χρώμα, περίπου ισομήκη και με μήκος όσο και ο μισός σωλήνας της στεφάνης ή κοντύτερος.  Στεφάνη σωληνοειδής, σωλήνας με χλωμό κίτρινο χρώμα, πυκνά τριχωτός εξωτερικά.  Στην κορυφή της στεφάνης υπάρχουν 5 σχεδόν ακτινωτοί λοβοί με πορφυρό ή βιολετί χρώμα, με εμφανώς διμερή τον άνω λοβό ενώ οι άλλοι είναι ωοειδείς και απλωμένοι.  Στήμονες 4 με άνισα νήματα και περιορίζονται μέσα στο σωλήνα.  Ωοθήκη επιφυής, στύλος απλός, στίγμα δίλοβο.  Άνθιση Μάρτιος-Ιούλιος.  Πατρίδα του η βόρεια και ανατολική Μεσογειακή ζώνη (Ιταλία, Τουρκία, Καύκασος, Ισραήλ. Κύπρος).  Σχετικά κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε πυριγενή εδάφη-Τρόοδος, σε πευκοδάση, υγρά μέρη και πλάγια δρόμων από 900-1500μ υψόμετρο.