Category Archive for ‘Κίτρινα’

Dactylorhiza romana 

Name/Όνομα:  Δακτυλόριζα η ρωμάνα

Scientific name/Επιστημονικό όνομα: Dactylorhiza romana  (Sebast.) Soó

 Common name/Κοινό όνομα:  Roman orchid       

Family/Οικογένεια:  ORCHIDACEAE



It is a perennial tuberous plant growing up to 50m high, but usually much smaller, about 20-30cm in Cyprus.  Stem erect, straight, green, hairless with 2-3, oblong-linear, pointed leaves, sheathing the stem; basal leaves 3-10 or more, simple, entire, linear-lanceolate, dark green, pointed, glabrous, unspotted, sheathing at the base.  Flowers yellow (Cyprus), zygomorphic and hermaphrodite, in ovoid or cylindrical, lax, few-flowered or in dense many-flowered racemes; pedicels green, hairless, slightly twisted; lateral sepals spreading, ovate, obtuse, hairless, distinctly reflexed, dorsal sepal erect , ovate to elliptic, closely attached with petals forming a galea; petals about as long as dorsal sepal or a little shorter, ovate, erect, margins incurved; bracts lanceolate, green, acute or obtuse, longer than ovary; labellum broadly obovate in outline, 3-lobbed, unspotted; median lobe, rectangular or suborbicular, lateral lobes oblong-ovate; spur cylindrical, horizontal or slightly or strongly upturned, longer than the ovary; stigmatic cavity ovate-triangular to subcircular; flowering time March-May.  The fruit is a capsule.  Native to Mediterranean Europe, the Middle East, and Western Asia.  A common plant in Cyprus, and it is found at rocky hillsides and open pinewoods, from 150-900m alt.

Alyssum umbellatum

Name/Όνομα:  Άλυσσον το σκιαδανθές

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Alyssum umbellatum Desv.        

Family/Οικογένεια:  BRASSICACEAE



Alyssum umbellatum is an annual herb growing up to 15cm tall.  Stems 1-3 erect, prostrate or decumbent appear directly from rootstock or unbranched, greenish-purplish, densely covered with whitish adpressed-stellate hairs.  Leaves alternate, simple, entire, oblanceolate, short stalked and covered with adpressed-stellate hairs on both surfaces, apex acute or subacute; margins often tinged purplish.  Flowers are hermaphrodite and actinomorphic, in terminal umbels; pedicels unequal, densely stellate pubescence, green turn into purplish-brown with age; petals 4, erect, narrowly obovate, yellow, becoming white with age, glabrous, apex shallowly-notched; sepals 4, erect, oblong, concave, obtuse, green, becoming purplish-brown with age, shorter than petals; stamens 6, anthers yellow; ovary superior, ovoid or suborbicular, densely hairy, style 1, erect, simple, stigma 1.  Flowering time March-May.  The fruit is a suborbicular, chestnut-brown and flattened silicle*, topped by the persistent style.  A rare plant of Cyprus and it is found at stony hillsides and open pine forests, from 1100-1600m alt.

Silicle* = a short, broad silique      Silique = a narrow and linear 2-valved capsule.



Μονοετής πόα ύψους μέχρι 15cm.  Βλαστοί 1-3, όρθιοι, κατακλιμένοι ή γονατιστοί και εμφανίζονται απ ευθείας από τη ρίζα ή είναι χωρίς κλαδιά, πρασινωποί ή λίγο πορφυροί, καλυμμένοι με πυκνές και ασπριδερές αστεροειδείς τρίχες.  Οι ίδιες τρίχες καλύπτουν επίσης και άλλα μέρη του φυτού όπως, φύλλα, σέπαλα και ποδίσκους του άνθους.  Φύλλα κατ εναλλαγή, επιμήκη-λογχοειδή, απλά, ακέραια,  με δυσκολοδιάκριτο μίσχο, οξύκορφα ή πλατύκορφα, συχνά με χείλη που παίρνουν πορφυρή χροιά.   Άνθη ακτινόμορφα και ερμαφρόδιτα, σε επάκριους ομπρελλοειδείς σχηματισμούς που μοιάζουν με σκιάδιο (εξ ου και το όνομα του είδους).  Πέταλα 4, όρθια, στενά-αντωειδή, κίτρινα, γινόμενα λευκά με την πάροδο του χρόνου, άτριχα, με μικρή εγκοπή στην κορυφή τους.  Σέπαλα 4, όρθια, κοίλα, πλατύκορφα, πράσινα στην αρχή και πορφυρά προς καφέ αργότερα, κοντύτερα από τα πέταλα.  Στήμονες 6 με όρθια, γυμνά και κιτρινωπά νήματα, ανθήρες κίτρινοι.  Ωοθήκη επιφυής, ωειδής προς υποσφαιρική, πυκνά τριχωτή, στύλος 1, όρθιος και απλός, στίγμα 1.  Άνθιση Μάρτιος-Μάιος.  Καρπός είναι ένα υποσφαιρικό, καστανό και μάλλον επίπεδο κεράτιον*, που φέρει από πάνω τον παραμένοντα στύλο.  Σπάνιο φυτό της Κύπρου, και απαντάται σε πετρώδεις λόφους και ανοικτά πευκοδάση από 1100-1600μ υψόμετρο.

Κεράτιον* = κοντό και πλατύ κέρας —   κέρας = μακρόστενος καρπός ο οποίος σχίζεται κοιλιακά και ραχιαία από κάτω προς τα πάνω, όπως ο καρπός των Σταυρανθών πχ. Λαψάνα, νεροκάρδαμο, σινάπι κλπ.

Arbutus andrachne


Name/ΌνομαΚόμαρος  η ανδράχνη           

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Arbutus andrachne L.     

Common name/Όνομα:  Strawberry tree, Arbutus, Αντρουκλιά, Κουμαριά, Αγριοκουμαριά   

Family/Οικογένεια:  ERICACEAE   



Arbutus andrachne is an evergreen perennial shrub or small tree with a suborbicular or irregular crown, growing to 10m tall, but usually much smaller (3-5m, Cyprus).  The trunk is erect or spreading, rather short, much branched, bark reddish, often peeling off in flakes revealing a grey layer; young stems are reddish and glabrous.  Leaves alternate, simple, elliptic, petiolate, leathery and glossy, entire, glabrous both surfaces, dark green above, glaucous beneath, margins entire or serrate, apex acute or subacute, base almost rounded or cuneate, petiole rather flat, reddish, slightly channeled above.  Flowers are actinomorphic and hermaphrodite, in terminal panicles; bracts ovate-triangular, acuminate, reddish and hairy; pedicels glandular-hairy; petals 5, united, corolla creamy, urn-shaped, having the top open, forming a 5-lobed rim, glabrous externally, hairy internally; lobes are more or less equal with recurved apex; calyx 5-lobed, lobes subcircular, green with yellowish margins, sometimes tinged red, overlapped; stamens 10, filaments free, hairy at the base, yellowish, anthers chestnut, with a prominent 2-parted appendage; ovary superior, conical, style simple, erect, yellowish, and glabrous, stigma capitate, greenish.  Flowering time February-May.  The fruit is a globose red berry with warty surface and is edible.  Native to the Eastern Mediterranean region and Western Asia.  A common plant in Cyprus and it is found at pine forests, open woodland, and mostly on the igneous ground, from 100-1500m alt.



Πολυετής και αειθαλής θάμνος ή μικρό δένδρο με υποσφαιρική ή ακανόνιστη κόμη και ύψος που φθάνει τα 10μ αλλά συνήθως αρκετά χαμηλότερο (3-5μ, Κύπρος).  Κορμός όρθιος ή απλωμένος, σχετικά κοντός, πολύκλαδος, φλοιός κοκκινωπός που συχνά σχίζεται σε φύλλα, αποκαλύπτοντας το γκρίζο υπόστρωμα.  Νεαροί βλαστοί  κοκκινωποί και άτριχοι.  Φύλλα κατ εναλλαγή, απλά, ελλειπτικά, έμμισχα, δερματώδη και στιλπνά, ακέραια ή με πριονωτό χείλος, άτριχα και στις 2 επιφάνειες, σκουροπράσινα στην άνω και γλαυκοπράσινα στην κάτω επιφάνεια, οξύκορφα ή σχεδόν οξύκορφα, με σχεδόν στρογγυλεμένη ή ευθύγραμμη βάση, και μίσχο σχεδόν επίπεδο, κοκκινωπό και αυλακωτό.  Άνθη ερμαφρόδιτα και ακτινόμορφα, σε επάκριους βότρεις.  Βράκτια ωοειδή-τριγωνικά, μυτερά, κοκκινωπά και άτριχα.  Ποδίσκοι ανθέων με αδενώδεις τρίχες.  Πέταλα 5, λευκοκίτρινα και ενωμένα σε σχήμα υδρίας με ανοικτό το άνω άκρο, όπου υπάρχουν 5 μικροί, τριγωνικοί, πρασινοκίτρινοι λοβοί με στρογγυλεμένη κορυφή.  Εσωτερικά η στεφάνη είναι τριχωτή ενώ εξωτερικά είναι άτριχη.  Κάλυκας 5-λοβος, λοβοί σχεδόν κυκλικοί, πρασινωποί με κιτρινωπά μεμβρανώδη χείλη, κάποτε με κοκκινωπή χροιά στην κορυφή και με τις πλευρές τους να επικαλύπτονται.  Στήμονες 10, νήμα ελεύθερο, κιτρινωπό και τριχωτό στη βάση του, ανθήρες 2-θηκοι, με εμφανή διμερή καστανή προεκβολή.  Ωοθήκη  επιφυής και κωνική, στύλος απλός, όρθιος, κιτρινωπός και γυμνός, στίγμα πρασινωπό και κεφαλωτό.  Άνθιση Φεβρουάριος-Μάιος.  Ο καρπός είναι μια σφαιρική και κόκκινη ράγα, που έχει κοκκώδη επιφάνεια και είναι εδώδιμη.  Πατρίδα του η Μεσογειακή ζώνη και η Δυτική Ασία  Κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε πευκοδάση και σε ανοικτές δασώδεις και κυρίως πυριγενείς περιοχές σε υψόμετρο 100-1200m.

Ficaria chrysocephala

Name/Όνομα:  Φικάρια η χρυσοκέφαλη

Scientific name/Επιστημονικό όνομα: Ficaria chrysocephala (P.D.Sell) Galasso & al.

Common name/Κοινό όνομα:  Fig buttercup, Lesser celandine, Pilewort  

Family/Οικογένεια:  RANUNCULACEAE



Ficaria chrysocephala is a perennial tuberous herb growing up to 25cm tall.  Stems usually decumbent, cylindrical, and glabrous.  Leaves alternate, simple, ovate-cordate, entire, wavy or shallowly-toothed, petiolate, glabrous on both surfaces.  Flowers actinomorphic, hermaphrodite, terminal, and solitary; petals 7-14 or more, oblong-ovate, unequal, golden yellow, glabrous, apex obtuse; sepals 3, ovate, unequal, concave, pale yellow, glabrous; stamens numerous, filaments free, anthers yellow; in the center, there are numerous greenish-yellow carpels forming a globe-shaped receptacle; ovary superior; flowering time February-March.  The fruit is an achene.  Native to Europe and Western Asia.  A rather common plant in Cyprus and it is found at moisty places and near streams from 0-1200m alt.



Πολυετής και βολβώδης χαμηλή πόα ύψους μέχρι 25cm.  Βλαστοί συνήθως κατακλιμένοι, κυλινδρικοί και άτριχοι.  Φύλλα κατ εναλλαγή, απλά, ωοειδή-καρδιοειδή, ακέραια ή με ελαφρύ κυματοειδές ή με κοντά δόντια χείλος, έμμισχα και άτριχα.  Άνθη ακτινόμορφα, ερμαφρόδιτα, μεμονωμένα και επάκρια.  Πέταλα 7-14 ή περισσότερα, επιμήκη-ωοειδή, άνισα, χρυσοκίτρινα , άτριχα και πλατύκορφα.  Σέπαλα 3, ωοειδή, άνισα, κοίλα, με χλωμό κίτρινο χρώμα και άτριχα.  Στήμονες πολυάριθμοι, νήμα ελεύθερο, ανθήρες κίτρινοι.  Στο κέντρο του άνθους υπάρχουν πολλά πρασινοκίτρινα καρπόφυλλα που σχηματίζουν μια σφαιροειδή ανθοδόχη.  Ωοθήκη επιφυής.  Ανθίζει Φεβρουάριο-Μάρτιο.  Ο καρπός είναι αχαίνιο.  Πατρίδα του η Μεσογειακή ζώνη και η Δυτική Ασία.  Σχετικά κοινό φυτό στην Κύπρου και απαντάται σε υγρά μέρη και κοντά σε ρυάκια από 0-1200μ υψόμετρο.


Alyssum akamasicum

Name/ΌνομαΆλυσσον του ακάμα   

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Alyssum akamasicum B.L.Burtt.        

Family/Οικογένεια:  BRASSICACEAE


Alyssum akamasicum is a perennial herb or subshrub growing up to 20cm tall.  Stems are erect or decumbent, much-branched, greenish-purplish, covered with dense whitish stellate hairs; dense stellate hairs appear also on leaves, sepals, pedicels, ovary, and silicles.  Leaves alternate, obovate or elliptic, simple, entire, blade glaucous-green sometimes concave, short-stalked, apex acute or obtuse, often rounded, base tapering to the stem.  Flowers are hermaphrodite and actinomorphic, in terminal unbranched racemes or in terminal branched corymbs; petals 4, opposite, spreading, narrowly obovate, yellow, glabrous, apex obtuse with a short notch; sepals 4, erect, oblong, concave, obtuse, green, becoming purplish-brown with age, shorter than petals; stamens 6, filaments erect, yellowish-green, glabrous, anthers oblong often curved, yellow; ovary superior, obovate, flat, style erect, yellowish-greenish, glabrous, stigma capitate, yellow.  Flowering time March-April.  The fruit is a suborbicular, obovate silicle*, topped by the persistent style.  A rare endemic plant of Cyprus and it is found at stony hillsides and open pine forests on the serpentine ground, at PAPHOS district (Akamas) from 50-400m alt.  Silicle* = a short, broad silique      Silique = a narrow and linear 2-valved capsule.


Πολυετής πόα ή ημίθαμνος ύψους μέχρι 20cm.  Βλαστοί όρθιοι ή κατακλιμένοι, πολύκλαδοι,  πρασινωποί ή λίγο πορφυροί, καλυμμένοι με πυκνές και ασπριδερές αστεροειδείς τρίχες.  Οι ίδιες τρίχες καλύπτουν επίσης και άλλα μέρη του φυτού όπως, φύλλα, σέπαλα, ποδίσκους του άνθους, ωοθήκες και καρπούς.  Φύλλα κατ εναλλαγή, αντωειδή ή ελλειψοειδή, απλά, ακέραια, γλαυκοπράσινα, κάποτε κοίλα, κοντόμισχα, οξύκορφα ή πλατύκορφα, συχνά με στρογγυλεμένη κορυφή, με βάση φύλλου που στενεύει προς τη βάση.  Άνθη ακτινόμορφα και ερμαφρόδιτα, σε επάκριους και χωρίς διακλάδωση βότρεις ή σε επάκριους διακλαδισμένους κορύμβους.  Πέταλα 4, αντίθετα, απλωμένα, στενά αντωειδή, κίτρινα, γυμνά, πλατύκορφα με μικρή εγκοπή στην κορυφή τους.  Σέπαλα 4, όρθια, κοίλα, πλατύκορφα, πράσινα στην αρχή και πορφυρά προς καφέ με την πάροδο του χρόνου, κοντύτερα από τα πέταλα.  Στήμονες 6 με όρθια, γυμνά και πρασινοκίτρινα νήματα, ανθήρες κίτρινοι και επιμήκεις, συχνά λυγισμένα.  Ωοθήκη επιφυής, αντωειδής και επίπεδη, στύλος όρθιος, γυμνός και πρασινοκίτρινος, στίγμα κίτρινο και κεφαλωτό.  Άνθιση Μάρτιος-Απρίλιος.  Καρπός είναι ένα υποσφαιρικό και αντωειδές κεράτιον*, που φέρει από πάνω τον παραμένοντα στύλο.  Σπάνιο ενδημικό φυτό της Κύπρου, αλλά τοπικά κοινό και απαντάται σε πετρώδεις λόφους και ανοικτά πευκοδάση πάνω σε σερπεντινικά πετρώματα στην επαρχία Πάφου ( Ακάμας), από 50-400μ υψόμετρο.

Κεράτιον* = κοντό και πλατύ κέρας —   κέρας = μακρόστενος καρπός ο οποίος σχίζεται κοιλιακά και ραχιαία από κάτω προς τα πάνω, όπως ο καρπός των Σταυρανθών πχ. Λαψάνα, νεροκάρδαμο, σινάπι κλπ.

Tripodion tetraphyllum ssp tetraphyllum


Name/Όνομα:  Τριπόδιον τετράφυλλον υποείδ. τετράφυλλον*   

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Tripodion tetraphyllum (L.) Fourr. ssp tetraphyllum

Common name/Κοινό όνομα:   Annual Kidney Vetch, Bladder Kidney Vetch

Family/Οικογένεια: FABACEAE


Synonym  “Physanthyllis tetraphylla” (L.) Boiss.

*Η απόδοση του είδους στα Ελληνικά είναι εισήγηση του συγγραφέα.


Tripodion tetraphyllum ssp tetraphyllum is an annual herb.  Stems prostrate, branched from the base, green when young, purplish-reddish later, angled and covered with long and thin whitish hairs pointing to the apex; tendrils absent.  Leaves alternate, compound, imparipinnate; rachis purplish and hairy, slightly canaliculated above, leaflets 3-5, simple, entire, unequal, short-stalked, covered with appressed soft and rather long whitish hairs on both surfaces; lower leaflets are somewhat elliptical and smaller, upper leaflets obovate; terminal leaflet obovate to rounded, much larger than the others, with a rounded apex and a short point at the middle.  Flowers, zygomorphic, papilionaceous and hermaphrodite, in axillary  clusters; banner (standard) petal obovate with narrower base, rounded and slightly emarginate at apex, pale yellow, hairy externally, with purplish stripes internally; wings yellow with rounded apex; keel with an upturned apex; calyx ovoid, 5-toothed, teeth erect, triangular, more or less equal, green and hairy, inflated with age; stamens 10, 9 fused, 1 free; ovary superior, style 1, stigma 1; flowering time March-May(Cyprus).  The fruit is an oblong 2-seeded pod, hidden by the persistent calyx.   Native to Mediterranean region.  A common plant in Cyprus and it is found at stony hills and open forests from 0-450m alt.


Μονοετές και ποώδες φυτό.  Βλαστοί κατακλιμένοι διακλαδωμένοι από τη βάση, πράσινοι οι νεαροί, πορφυροί ή κοκκινωποί οι παλαιότεροι, γωνιώδεις και καλυμμένοι με λεπτές και μακρές ασπριδερές τρίχες, ενώ έλικες απουσιάζουν.  Φύλλα κατ εναλλαγή, σύνθετα και διαιρεμένα μέχρι το κεντρικό νεύρο σε 3-5 φυλλάρια, που είναι απλά, ακέραια, άνισα με πολύ κοντό και δυσδιάκριτο μίσχο και καλυμμένα με μακρές ασπριδερές τρίχες παράλληλες με το έλασμα του φύλλου «δείχνοντας» την κορυφή του.  Μίσχος φύλλου λίγο αυλακωτός από πάνω, πορφυρός και τριχωτός.  Τα κατώτερα φυλλάρια είναι μικρότερα των άλλων και είναι περίπου ελλειπτικά, ενώ τα ανώτερα είναι αντωειδή όπως και το τελικό φυλλάριο που είναι πολύ μεγαλύτερο από τα άλλα, με στρογγυλεμένη κορυφή και με μικρή προεκβολή στη μέση.  Άνθη ζυγόμορφα και ερμαφρόδιτα, σε σχήμα πεταλούδας( γι αυτό και λέγονται ψυχανθή-ψυχή=πεταλούδα), σε μασχαλιαίους δέσμες.  Το μεγαλύτερο πέταλο, ο πέτασος έχει αντωειδές σχήμα με στενότερη βάση, μοιάζει με καρδία, έχει στρογγυλή κορυφή με μικρή εγκοπή και έχει χλωμό κιτρινωπό χρώμα και φέρει πορφυρές ραβδώσεις μπροστά και τρίχες εξωτερικά.  Πτέρυγες με πιο έντονο κίτρινο χρώμα και στρογγυλεμένες κορυφές, ενώ η τρόπιδα έχει κορυφή λυγισμένη προς τα πάνω.  Κάλυκας σωληνοειδής-ωοειδή, με 5 όρθια, τριγωνικά, πράσινα, τριχωτά και λίγο ή πολύ ίσα δόντια, ενώ με την πάροδο του χρόνου διογκώνεται.  Στήμονες 10, 9 συμφυείς και 1 ελεύθερος.  Ωοθήκη επιφυής, στύλος 1, στίγμα 1.    Άνθιση Μάρτιος-Μάιος( Κύπρος).  Ο καρπός είναι ένας μακρός και όρθιος χέδρωψ (λοβός) με 2 σπέρματα, που περιβάλλεται από τον διογκωμένο και παραμένοντα κάλυκα.  Πατρίδα του η Μεσογειακή ζώνη.  Κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε πετρώδεις λόφους και ανοικτά πευκοδάση από 0-450μ υψόμετρο.

Tuberaria guttata

Name/Όνομα:   Τουπεραρία η σταλαγμώδης           

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:   Tuberaria guttata (L.)  Fourr.    

Common name/Όνομα:   Annual rockrose, Spotted rockrose      

Family/Οικογένεια:   CISTACEAE  



Tuberaria guttata is an annual herb growing up to 30cm high.  The stem is erect, usually unbranched, slender, lower part purplish, covered with long and soft straight white hairs (villous), the most of the length of the upper part is green and bears similar hairs; apex glabrous or thinly villous.  All leaves 3-nerved; lower leaves in a loose rosette, broadly elliptic or obovate, simple, entire, sessile, with stellate hairs and scattered simple hairs beneath, simple hairs above; stem leaves opposite, smaller, narrow-lanceolate, sessile, apex acute, margins often deflexed, occasionally stipulate; usually basal leaves shrivel during flowering time.  Flowers are hermaphrodite and actinomorphic, in lax and terminal cymes; pedicels reddish, glabrous; peduncle glabrous or thinly hairy; petals 5, more or less equal, obovate, yellow, glabrous, apex cuneate or slightly wavy or irregularly short-dentate, with a distinct purplish-brown blotch at the base, imbricate; sepals 5, unequal, the 2 outer smaller, ovate to lanceolate, acute or subacute, green, the 3 inner ovate, convex, whitish-green, very often brown or black-spotted; stamens many all fertile, filaments free, yellow, glabrous; ovary superior, style 1, stigma 1, woolly and capitate.  The fruit is an ovoid capsule.  Flowering time February-May.  Native to Western and southern Europe.  A common plant in Cyprus and it is found at garrigues, maquis, waste places, dry hills, sandy ground, from 0- 1000m alt.



Μονοετής πόα που μπορεί να φθάσει τα 30cm ύψος.  Βλαστός όρθιος, λεπτός, συνήθως χωρίς διακλάδωση.  Χαμηλά είναι πορφυρός και καλυμμένος με μακρές και μαλακές άσπρες τρίχες, ψηλότερα και στο μεγαλύτερό του μήκος είναι πράσινος και με παρόμοιες τρίχες, ενώ στην κορυφή του είναι γυμνός ή αραιά τριχωτός.  Φύλλα 3-νευρα, τα χαμηλότερα σχηματίζουν χαλαρή ροζέτα, είναι προμήκη-ελλειπτικά ή αντωειδή, απλά, ακέραια, άμισχα, με αστεροειδείς και άλλες αραιές απλές τρίχες στην κάτω επιφάνεια και με απλές τρίχες στην άνω.  Φύλλα βλαστού αντίθετα, μικρότερα, στενά λογχοειδή, άμισχα, οξύκορφα, με χείλη που συχνά λυγίζουν προς τα πίσω, και μπορεί να έχουν και παράφυλλα.  Συνήθως τα φύλλα αρχίζουν να μαραίνονται με την έναρξη της άνθισης.  Άνθη ερμαφρόδιτα και ακτινόμορφα σε επάκρια και χαλαρή κυματοειδή ταξιανθία.  Ποδίσκος ταξιανθίας άτριχος ή ελαφρά τριχωτός, ποδίσκος άνθους κοκκινωπός και γυμνός.  Πέταλα 5, σχεδόν ίσα, πλατειά αντωειδή, κίτρινα, άτριχα, με κορυφή ευθύγραμμη ή με άνισα μικρά δόντια ή ελαφρά κυματοειδής, ελαφρά αλληλεπικαλυπτόμενα και με πολύ εμφανή πορφυρή ή καφετιά περιοχή στη βάση τους.  Σέπαλα 5, άνισα, τα 2 εξωτερικά είναι μικρότερα, ωοειδή-λογχοειδή, σχεδόν οξύκορφα και πράσινα, ενώ τα 3 εσωτερικά είναι πλατιά ωοειδή, κοίλα, οξύκορφα και λευκοπράσινα  ενώ πολύ συχνά φέρουν διάσπαρτα καφετιά ή μαυριδερά στίγματα.  Στήμονες πολυάριθμοι, όλοι γόνιμοι, με κίτρινο, άτριχο και ελεύθερο νήμα.  Ωοθήκη επιφυής, στύλος 1, στίγμα 1 τριχωτό και κεφαλωτό.  Ο καρπός είναι μια ωοειδής κάψα.  Άνθιση Φεβρουάριος-Μάιος.  Πατρίδα του η Νότια και Δυτική Ευρώπη και η Μεσογειακή ζώνη.  Σχετικά κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε πετρώδεις πλαγιές, φρυγανότοπους, θαμνότοπους, άγονα εδάφη και αμμώδεις περιοχές από 0-1000μ υψόμετρο.

Ajuga chamaepitys  ssp palaestina

Name/Όνομα:  Αγιούγκα η χαμαιπεύκη υπ. η παλαιστίνη*     

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Ajuga chamaepitys  ssp palaestina (Boiss.) Bornm.    

Οικογένεια: LAMIACEAE


 *Η απόδοση του είδους στα Ελληνικά είναι εισήγηση του συγγραφέα.



Ajuga chamaepitys ssp palaestina is a perennial herb growing up to 10cm high.  Stems are sprawling or prostrate, generally unbranched, greenish or purple, angled, subglabrous or sparsely covered with long woolly hairs.  Lower leaves opposite, simple, oblong-obovate, hairy on both sides, 3-lobed at apex, lobes unequal, shorter than the half the length of the leaf; median lobe much longer than the others with rounded apex; lateral lobes blunt; upper leaves similar, median lobe narrower and more oblong, apex obtuse.  Flowers sessile, zygomorphic and hermaphrodite, in dense, axillary, 2-flowered whorls; bracts similar to the leaves; calyx tubular-campanulate, 5-toothed, teeth triangular, free about the 2/3 their length, connate at the base, erect, more or less equal, green, acute, hairy externally; corolla tubular, 2-lipped, apparently 1-lipped, 4-lobed ( one of them inconspicuous); corolla bears 2 parallel rows of short, white and stiff hairs at the base of the larger lobe; median lobe yellow, scattered with red or purple markings, hairy externally, distinctly emarginate at apex, much longer than the laterals lobes which are oblong with red stripes and rounded apex; stamens 4, exserted, filaments unequal, hairy towards apex, anthers kidney-shaped; ovary superior, style 1, stigma with 2 equal lobes; flowering time January-May.  Fruit nutlets.  Native to the eastern Mediterranean region, East Aegean Islands, Turkey, Israel, Palestine, Lebanon, Cyprus.  Α common plant in Cyprus, and it is found at rocky places, waste areas and roadsides, from 0-1000m alt.



Πολυετής πόα που φθάνει τα 10εκ. ύψος.  Βλαστοί απλωμένοι ή κατακλιμένοι, συνήθως χωρίς διακλάδωση, γωνιώδεις, πρασινωποί ή πορφυροί και αραιά καλυμμένοι με μαλλιαρές λευκές τρίχες ή είναι σχεδόν άτριχοι.  Χαμηλά φύλλα αντίθετα, απλά, επιμήκη-αντωειδή ή επιμήκη-ελλειπτικά, τριχωτά και στις δυο επιφάνειες, 3-λοβα στην κορυφή τους, λοβοί άνισοι, πιο κοντοί από το ½ του μήκους του φύλλου.  Μεσαίος λοβός αρκετά μακρύτερος από τους πλάγιους και έχει στρογγυλή κορυφή.  Πλάγιοι λοβοί με όχι μυτερή κορυφή.  Ανώτερα φύλλα παρόμοια, μεσαίος λοβός πιο στενός και πιο μακρύς και με πιο πλατειά κορυφή.  Άνθη άμισχα, ζυγόμορφα και ερμαφρόδιτα, σε πυκνούς, μασχαλιαίους με 2 άνθη σπονδύλους.  Βράκτια φυλλόμορφα.  Κάλυκας σωληνοειδής-καμπανοειδής, με 5 όρθια, τριγωνικά, σχεδόν ισομήκη, οξύκορφα και εξωτερικά τριχωτά δόντια, που είναι ελεύθερα κατά τα 2/3 του μήκους τους ενώ στη βάση ενώνονται.  Στεφάνη σωληνοειδής, 2-χειλη αλλά φαινομενικά μονόχειλη, 4-λοβη με τον ένα λοβό αφανή.  Η στεφάνη φέρει 2 παράλληλες ζώνες από κοντές, ασπριδερές και κάπως αδρές τρίχες, που ξεκινούν από τη βάση του μεγάλου λοβού.  Μεσαίος λοβός κίτρινος με σκορπισμένα κόκκινα ή πορφυρά σημάδια, εξωτερικά τριχωτός, με εμφανή εγκοπή στην κορυφή του, πολύ μακρύτερος από τους άλλους που είναι επιμήκεις με κόκκινες γραμμώσεις και στρογγυλή κορυφή.  Στήμονες 4 εξερχόμενοι του σωλήνα, με άνισα νήματα, νεφροειδείς ανθήρες και με τρίχες προς την κορυφή τους.  Ωοθήκη επιφυής, στύλος 1, στίγμα 1 με ίσους λοβούς.  Άνθιση Ιανουάριος-Μάιος.  Καρπός κάρυα.  Πατρίδα του η ανατολική Μεσογειακή ζώνη (Νησιά ανατολικού Αιγαίου, Τουρκία, Λίβανος, Ισραήλ, Παλαιστίνη, Κύπρος).  Σχετικά κοινό φυτό στην Κύπρο και απαντάται σε πετρώδη εδάφη, άγονες περιοχές και πλάγια δρόμων από 0-1000μ υψόμετρο.

Urospermum picroides

Name/Όνομα:    Ουρόσπερμον το πικρό*

Scientific name/Επιστημονικό όνομα:  Urospermum picroides (L.) F. W. Schmidt   

Common name/ Κοινό όνομα:  Prickly golden-fleece   

Family/Οικογένεια: ASTERACEAE


*Η απόδοση του είδους στα Ελληνικά είναι εισήγηση του συγγραφέα




Urospermum picroides is an annual  herb growing up to 50cm high. Stem erect, branched, sparsely hispidulous, spinulose, green. Basal leaves alternate, oblong-obovate in outline, simple, lyrate-pinnatisect, irregularly dentate, sparsely spinulose on both surfaces, conspicuously hispidulous on the main vein beneath, apex usually obtuse, petiole flat, often purplish near the base; cauline leaves ovate to linear, sessile, irregularly dentate, acute at apex, auriculate at base ( clasping the stem with 2 triangular projecting lobes).  Flower heads terminal and solitary with a black center; peduncles thicker at apex; involucre swollen at the base, conspicuously hispidulous; involucral bracts in one row, erect, ovate-lanceolate, connate and wider at the base, gradually narrowing towards apex, hispidulous, green and fleshy, margin often blackish, apex acute, spinulose; florets all rayed and yellow; ligule 5-dentate often tinged reddish-brown or violet externally; stamens 5, yellow; ovary inferior, style 2-parted; fruit is an achene with white pappus. Flowering time March – June.  Native to Eurasia.  A common plants in Cyprus and it is found at cultivated fields, waste ground, and roadsides from 0-1225m alt.




Μονοετής πόα ύψους μέχρι 50cm. Βλαστός όρθιος, με διακλάδωση, με αραιές και αδρές ασπριδερές τρίχες μαζί με κοντές πιο σκληρές, πράσινος.  Φύλλα βάσης κατ εναλλαγή, απλά, λυροειδή-πτεροσχιδή, άνισα οδοντωτά, με αραιές κοντές και κάπως σκληρές τρίχες και στις 2 επιφάνειες, αλλά στην κάτω είναι πολύ εμφανείς οι αδρές τρίχες που καλύπτουν τα κύρια νεύρα, κορυφή συνήθως πλατειά, μίσχος επίπεδος και συχνά πορφυρός στη βάση του.  Φύλλα βλαστού επιμήκη-ωοειδή, άμισχα, άνισα οδοντωτά, οξύκορφα, με 2 εμφανείς τριγωνικούς λοβούς να προεξέχουν στη βάση και να αγκαλιάζουν το βλαστό.  Άνθη σε επάκρια και μεμονωμένα  κεφάλια, συχνά με μαύρο κέντρο.  Ποδίσκος διογκωμένος στην κορυφή του.  Βράκτια που περιβάλλουν τα κεφάλια σε μια σειρά, είναι επιμήκη-ωοειδή, διογκωμένα στη βάση τους αλλά σταδιακά στενεύουν προς την κορυφή, πράσινα, αδρότριχα και μάλλον σαρκώδη, ενώ το χείλος συχνά είναι μαυριδερό και η κορυφή μυτερή και κάπως σκληρή.  Ανθίδια κίτρινα και όλα περιφερειακά.  Γλωσσίδια με 5 δόντια στην κορυφή τους που συχνά παίρνουν αποχρώσεις από πορτοκαλί ή καφέ ή ακόμα και βιολετί χρώμα (εξωτερικά).  Στήμονες 5, κίτρινοι.  Ωοθήκη υποφυής, στύλος 2-μερής.  Καρπός αχαίνιο με λευκό πάππο.  Ανθίζει Μάρτιο – Ιούνιο. Πατρίδα του η Ευρασία.  Πολύ κοινό φυτό στην  Κύπρου και απαντάται σε καλλιεργημένα χωράφια, άγονα εδάφη και κατά μήκος δρόμων, από 0-1225μ υψόμετρο.

Verbascum levanticum

Scientific name/Επιστημονικό όνομα: Verbascum levanticum I.K. Ferguson

Common name/Κοινό όνομα:  Mullein  

Family/Οικογένεια:  SCROPHULARIACEAE



Verbascum levanticum is a biennial or perennial plant growing up to 1,5m high.  Stem erect, generally straight, branched at the base, slightly angled, green or purplish.  Glandular hairs, e-glandular hairs, stalked glands are present throughout.  Basal leaves alternate, petiolate, broadly obovate in outline, lyrate-pinnatifid, crowded, almost forming a rosette; blade has 2-4 pairs of lateral dentate lobes and one, crenate-dentate terminal lobe which is much larger than the lateral ones; upper surface  dark green and almost glabrous, lower surface pale green with rather dense and soft hairs, especially on the veins; petiole purplish, canaliculated above, hairy; cauline leaves opposite with 1-2 serrate lobes, short-stalked, upper leaves sessile, undivided.  Flowers hermaphrodite and almost actinomorphic, in lax, many-flowered and unbranched racemes; bracts ovate or triangular, dentate, acute; pedicels glandular, purplish; corolla 5-lobed, lobes suborbicular, united at base, yellow, imbricate, very often deflexed; calyx 5-lobed, lobes slightly obovate, glandular, green, hairless; stamens 4, 2 adaxial, 2 abaxial (longer), filaments bear long and dense purplish hairs, anthers kidney-shaped, orange-yellow.  Ovary superior, style erect, purplish and hairless.  Flowering time March-May.  The fruit is a globose capsule.  Native to Turkey, Iraq, Israel, Cyprus.  Rare in Cyprus and it is found on limestone rocks from 0-1100m alt.



Διετές ή πολυετές φυτό ύψους μέχρι 1,5m.  Βλαστός όρθιος, συνήθως ευθείς, με διακλάδωση στη βάση, πολύ ελαφρά γωνιώδης, πράσινος ή πορφυρός και καλυμμένος όπως και τα άλλα μέρη του φυτού από ένα μίγμα αδένων και αδενωδών ή όχι τριχών.  Φύλλα βάσης κατ εναλλαγή, λυροειδή-πτεροσχιδή, μαζεμένα στη βάση δίνοντας όψη ροζέτας.  Έλασμα με 2-4 ζεύγη πλάγιων  οδοντωτών λοβών και ένα τερματικό λοβό που είναι αρκετά μεγαλύτερος από τους άλλους και έχει πριονωτό ή οδοντωτό χείλος.  Η πάνω επιφάνεια των φύλλων έχει σκούρο πράσινο χρώμα και είναι σχεδόν γυμνή, ενώ η κάτω έχει ανοικτό πράσινο χρώμα και αρκετές μαλακές τρίχες ιδίως πάνω στα νεύρα.  Μίσχος πορφυρός, τριχωτός και αυλακωτός στην άνω επιφάνεια του.  Φύλλα βλαστού αντίθετα, με 1-2 πριονωτούς λοβούς, με κοντό μίσχο ενώ τα ανώτερα φύλλα είναι αδιαίρετα και άμισχα.  Άνθη ερμαφρόδιτα, σχεδόν ακτινόμορφα, σε χαλαρούς, πολυανθείς και μη διακλαδισμένους βότρεις.  Βράκτια ωοειδή ή τριγωνικά, οδοντωτά και οξύκορφα.  Ποδίσκος πορφυρός και αδενώδης.  Στεφάνη 5-λοβος, λοβοί υποκυκλιικοί, κίτρινοι, ενωμένοι στη βάση, καλύπτοντας ο ένας μικρή επιφάνεια του άλλου.  Κάλυκας 5-λοβος, λοβοί ελαφρά αντωειδείς, πράσινοι, άτριχοι και αδενώδεις.  Στήμονες 4, 2 ραχιαίοι και 2 κοιλιακοί (μακρύτεροι) με πολύ εμφανείς μακριές, πυκνές και πορφυρές τρίχες με μικρή διόγκωση στην κορυφή τους, ανθήρες νεφροειδείς με πορτοκαλοκίτρινο χρώμα.  Ωοθήκη επιφυής, στύλος όρθιος, πορφυρός και άτριχος.  Άνθιση Μάρτιος-Μάιος.  Καρπός σφαιρική κάψα.  Πατρίδα του η  Τουρκία, Ιράκ, Ισραήλ, Κύπρος.  Σχετικό σπάνιο φυτό στην Κύπρο  και απαντάται σε ασβεστολιθικούς βράχους-Επισκοπή Πάφου, Κάβο Γκρέκο- από 0-1100μ υψόμετρο.